maandag 30 april 2018

De insecten business

Toch toevallig: een paar weken geleden heb ik weer wat energie gestoken in mijn meelwormen-kwekerij, en ineens lees ik op meerdere plaatsen over insecten kweken. Een paar weken geleden was er een bijeenkomst van de ondernemingsvereniging voor agrariers over insecten. Daar moest ik natuurlijk bij zijn!

De deelnemers van de bijeenkomst waren heel veel verschillende groepen: veeboeren die de regeldruk niet meer aankonden en iets anders wilden gaan produceren, insectenkwekers, beleidsmakers, investeerders, studenten van de agrarische hogeschool, en ik dus, een hobbykweker.

Het deel over de voedingswaarden van insecten was mij bekend. Maar ik had nog weinig gehoord over de regelgeving. Zo mogen in heel weinig landen in Europa insecten geproduceerd worden voor menselijke consumptie. In de meeste gevallen wordt dit sipelweg veroorzaakt door een gebrek aan regelgeving: insecten zijn altijd als ongedierte beschouwd, niet als product.
Insecten kunnen heel breed ingezet worden, niet alleen voor menselijke consumptie. Varkens hebben veel eiwitrijkvoedsel nodig, en er is menig regenwoud gekapt om soja te planten voor veevoer. Kweekvissen krijgen nu vaak nog vis te eten die op zee gevangen wordt. Deze problemen kunnen veel lokaler worden opgelost met insecten. Bovendien kunnen de insecten vaak leven op de afvalstromen van andere dieren, waardoor de voedselkringloop heel klein gemaakt kan worden. Het is gebleken dat kippen die meelwormen krijgen veel minder snel ziek worden, dus veel minder antibiotica nodig hebben. Legio voordelen dus, zelfs als geen enkele Nederlander insecten zou durven te eten.
Ook was het interessant om te horen dat de meeste insectenkwekers klein beginnen, om feeling te krijgen met de productie. Insectenproductie is gelukkig heel gemakkelijk schaalbaar. De bijeenkomst werd gehouden bij een nertsenfarm (die over enkele jaren moet sluiten) waar ze op kleine schaal aan het experimenteren zijn. Ze produceren nu 200 kilo per week. Hier zie je de kweekbakken:

Hier zie je de meeltorren:
Ik heb hier een hele hoop geleerd. Uit deze kwekerij blijkt dat je de meeltorren het beste 2 weken in een bak kunt laten zitten om genoeg eitjes te laten leggen. Daarna worden de meeltorren er niet uitgevist zoals ik doe (en wat een enorm werk is), maar men zet een grote eierdoos op het substraat. Na een dagje ofzo zijn zitten alle meeltorren op de doos, zodat je ze er in 1 keer uit kunt pakken.

Ten slotte werden er hapjes aangeboden. Hieronder zie je meelwormen mueslirepen:
Helaas bestonden ze slechts uit 10-15% meelwormen, maar ze waren duidelijk te proeven. En er was iemand die al een tijdje bezig was om de ultieme meelwormenburger te maken:
Hij smaakte prima, al was hij een beetje aan de vettige kant. En hier heb ik ook nog enkele nuttige tips opgedaan: als je meelwormen eerst een minuutje blancheert wordt het vel zacht. Dus geen velletjes meer die tussen je tanden blijven zitten.

Mooi om te zien dat de lokale boeren een fantastisch alternatief willen proberen dat nauwelijks fijnstof, ammoniak en broeikasgassen uitstoot. Ik ben helemaal voor!

zie ook:
Waarom zou je insecten eten?
alle insecten posts

maandag 23 april 2018

De liefste onderscheiding

Heel veel mensen ergeren zich aan de verengelsing van de Nederlandse taal, vooral als dit gepaard gaat met vage kruisingen van talen, zoals "teamleider" en "kijkshop". Sinds enkele weken waart een term door blogland die nog curieuzer is, namelijk een combinatie Duits en Engels: de Liebster Award.

Ik ben normaal niet van deze soort flauwekul, maar twee dingen hebben me over de streep geholpen:
  1. Ik heb de award gekregen van de leukste blog die er te vinden is op het gebied van emigreren naar Spanje en een Ezelparadijs beginnen, namelijk ProjectLonica.com. Zulke blog kan alleen maar door een heel sympathiek iemand zijn geschreven. Geen blog met een hele reeks tips en rijtjes om te besparen, maar het levensverhaal van iemand die echt grote stappen durft te maken op zoek naar het ideale leven.
  2. Zelfs mopper Opa GeldNerd zich hier aan gewaagd aan deze flauwekul.
Dus voor de dag ermee!

1: Heb je een doel of missie met je blog, anders dan prettig tijdverdrijf?

Ik ben bijna 5 jaar geleden begonnen met bloggen. In die tijd was ik aan het kijken of het niet handig was om onze hypotheek af te lossen. Zo kwam ik er achter dat je ook kunt bijstorten op je spaarhypotheek. In die tijd waren er veel blogs over het aflossen van de aflossingsvrije hypotheek; de spaarhypotheek werd onderbelicht. Voor mijn gevoel kwam dit omdat de meeste financiele bloggers vrouwen waren, en die vonden het aflossen van de molensteen meer gemoedsrust geven. Die spaarhypotheek was veel te ingewikkeld.  
Daarom besloot ik er een eigen blog over te maken. Niet veer het fijne gevoel van aflossen, maar meer over de winst onder de streep. Daarom ging ik later ook rekentooltjes maken, zodat mensen het resultaat direct zelf kunnen berekenen. Bovendien heb ik altijd al iets met html en javascript willen proberen, maar ik had eerder nog geen doel.

Later kwamen er onderwerpen bij waar ik niet veel over lees op internet, maar wel dicht bij het hele idee van consuminderen staan, zoals fietsen, langzamer rijden op de snelweg, dingen zelf klussen, en last but not least, meelwormen kweken.

Om antwoord te geven op de vraag: voor mij is bloggen het vastleggen van ideeen, en hopelijk kan ik er andere mensen ook mee inspireren. Ik heb er verder weinig ambitie in: ik ga geen moeite doen om meer lezers te krijgen en ik heb geen advertenties.

2: Welke onverwachte dingen heeft je blog je opgeleverd?

Ik krijg veel mail van mensen die vragen hebben over de spaarhypotheek. Vaak moet ik uitleggen dat ik meer van wiskunde dan van fiscale regeltjes weet, dus dat ik niet echt advies kan geven. Maar ik probeer mensen wel altijd op weg te helpen. En zoals ik al aangaf heb ik geen advertenties, maar een trouwe lezer was mij zo dankbaar over het inzicht dat ik hem had gegeven, dat hij meerdere malen een donatie op de bankrekening van mijn zoontje heeft gedaan. Daar is het natuurlijk niet om te doen, maar wel ontzettend aardig natuurlijk!
Oja, en de Flair vroeg of ik met de rubriek "waar doen ze het van" mee wilde doen. Toen ze er achter kwamen dat ik een man was, vroegen ze of mijn vrouw dan misschien interesse had in het interview. Dus volgens Flair is het verhaal van de vrouw van een man die met finacien bezig is veel interessanter dan die man zelf. Nouja zeg...

3: Wie zou je het liefst tot je trouwe volgers rekenen?

Iedereen is helemaal vrij om te lezen wat hij of zij wil. Ik weet dat "mannenonderwerpen" zoals doe-het-zelf dingen minder goed worden gelezen dan "vrouwenonderwerpen" zoals help mijn zoon wil geen zakgeld. Is dat erg? Het gaat er om wat ik graag kwijt wil, ik ga niet analyseren wat mensen graag willen lezen. Wel vind ik het leuk om mensen vaker terug te zien, zodat ik er langzaam een beeld bij begin te krijgen. Dat geldt zeker voor mensen die ik ooit ontmoet heb op een FIRE meetup. Er zijn zelfs mensen die anoniem reageren, maar toch herkenbaar zijn aan de schrijfstijl!

En de genomineerden zijn:

Tja, het is altijd lastig om mensen te noemen zonder anderen uit te sluiten. Om die reden heb ik geen blogrol, maar heb ik gewoon alle blogs die thematisch passen op een pagina gezet, zie hier. Staat die van jou er niet bij, laat het dan weten. Het zal je misschien opvallen dat er blogs bij staan die niet meer worden bijgehouden, maar desalniettemin interessant zijn. Daarom lijkt het me leuk om een paar blogs te nomineren die al een hele lange tijd niets meer van zich hebben laten horen:

Zakelijk bezuinigen is van dezelfde "generatie" als ik, zo'n 5 jaar geleden. In die tijd was hij een van de weinige manelijke financiele blogs, en dat sprak me erg aan: een nuchtere kijk hoe je je leven kunt optimaliseren. Zo ging er een auto de deur uit, en berekende hij zelfs de kosten van zijn favourite koffie. Ook heeft hij veel ervaring met de familiebank. Helaas is hij er 2 jaar geleden mee gestopt.

Een zot en zijn geld is een vrouw die van alles probeert om winst te maken, zoals crowdfunding en beleggen in edelmetaal. En ze ging ook grondig te werk op het gebied van berekenen. Het mooie was dat ze erg wispelturig was: de ene keer had ze plannen om ergens veel in te investeren, daarna zag ze er toch plots van af.
Die wispelturigheid was ook in het bloggen af te lezen: de ene maand posten ze 15 berichten, daarna ineens maanden niets. En helaas is ze twee jaar geleden van de radar verdwenen.

Rust in huis en portemonnee is ook een vrouw die van cijfertjes houdt. En een van de weinig vrouwen die aan de spaarhypotheek aan het sleutelen is. Het was helemaal mooi om te lezen dat ze mijn rekentooltjes gebruikt. Ook hier is het de laatste tijd angstvallig stil.

Verlossende aflossers bespreekt weg naar financiele vrijheid, aan de ene kant door een kleiner huis en een kleinere auto te kopen, en aan de andere kant door de beleggen. Niet alleen in aandelen, maar ook in obscure digen zoals cryptocurrencies en recyclix. En laat dat nu net de onderwerpen zijn die ik al meerdere malen door de mangel heb gehaald. Hoewel de discussies soms hoog opliepen, hebben we ook veel overeenkomsten.

De vragen die ik heb zijn:
-waarom ben je (tijdelijk) gestopt met bloggen? Kunnen we een doorstart verwachten?
-lees je nog steeds blogs? Vind je dat de thematiek/onderwerpen veranderd zijn?

Hopelijk komt er weer nieuw leven in deze blogs, ik heb ze altijd met veel plezier gelezen!

maandag 16 april 2018

Erfrecht: wat als je ouders niet meer wilsbekwaam zijn

Twee weken geleden schreef ik dat het erfrecht in Nederland redelijk goed in elkaar zit: als je niets regelt, dan gaat alles naar de kinderen en betaal je redelijk weinig belasting. Helaas is er een geval dat je in een hele vervelende situatie kan raken waar onze wet niets regelt. Deze situatie treedt op wanneer je ouders niet meer in staat zijn om zaken te regelen, zoals bij dementie of bij een coma.

In dit geval zijn de kinderen niet automatisch de aangewezen personen om zaken te regelen. Het kan voordoen dat je ouders nog een huis hebben. Dit huis kan niet zonder toestemming van hen verkocht worden. Ook kan er zonder hun toestemming geen geld geschonken worden. Het gevolg is dat er wel zorgkosten gemaakt moeten worden, maar dat er een huis is wat niet verkocht kan worden. Het kan dus zover komen dat de hypotheek niet meer betaald kan worden en het huis in de executieverkoop komt.

Voor deze situatie kan je bij de notaris een notariele volmacht regelen. In deze volmacht wordt geregeld dat een kind, partner of vertrouwenspersoon rechtshandelingen mag verrichten zodra de persoon in kwestie niet meer wilsbekwaam is. Zodra de persoon is overleden vervalt dit recht en treedt het testament in werking.

Dus hoewel de kans gelukkig klein is dat iemand niet meer wilsbekwaam is, is het risico aanwezig, en zou iedereen dit eigenlijk moeten regelen.


Zie ook:
erfbelasting
uitsluitingsclausule

dinsdag 10 april 2018

Bye Bye Facebook!


Facebook is van een gezellige vriendensite langzaam uitgegroeid tot een mondiale bigbrother die de hele wereld in de greep houdt. Daarom lanceerde Arjen Lubach het evenement ByeByeFacebook: laten we ophouden met al die onzin. Zulke initiatieven steun ik graag, dus heb ik meteen actie ondernomen:

De facebook pagina van Geld is Tijd is bij deze opgehouden te bestaan. Het icoontje aan de rechterkant is dus ook verdwenen.

Toen kwam de volgende stap. Het was namelijk nog steeds mogelijk om deze pagina te liken op facebook. Als je bij Blogger de indeling wilt wijzigen, dan krijg je de optie "knoppen voor Delen weergeven". Helaas is het niet mogelijk om facebook te verwijderen en de rest te laten staan:

De enige oplossing is omin de html te gaan rotzooien. Ga naar "Thema" en druk dan op "html bewerken". Zoek in de code op facebook, en verwijder het onderstaande stukje code (let heel goed op het begin en het einde):

Zo, Geld is Tijd is nu volledig Facebookvrij!




Mocht je de aflevering van Zondag met Lubach gemist hebben:

dinsdag 3 april 2018

Erfrecht: wat moet je zelf regelen?

Een onderwerp dat ik niet vaak aan bod zie komen is het erfrecht. Testamenten worden door veel mensen ingewikkeld gevonden, en de technische taal die notarissen uitkramen maakt het er niet beter op. Gelukkig heb ik een kennis die mij en mijn ouders (gescheiden, allebei bijna afbetaald koophuis, 71 en 67 jaar oud) wilden voorlichten. De afgelopen jaren is er veel veranderd in het Nederlandse erfrecht, waardoor je steeds minder zelf hoeft te regelen. Als je niets regelt, dan gaat het in de meeste gevallen goed. Toch zijn er 3 dingen die je als ouder zou willen regelen:

  1. erfbelasting, schenken op papier en legaat.
  2. notariele volmacht (wilsbekwaamheid)
  3. uitsluitingsclausule

Ik begin deze week met de erfbelasting.

Als je geld erft van je ouders moet er belasting over geheven worden. De rekenregel is vergelijkbaar bij inkomen en vermogensrendementsheffing: bij een kleine schenking betaal je niets, maar hoe meer geld, hoe meer belasting je betaalt. Om die reden werd er in het verleden vaak "op papier geschonken". Zo hebben mijn grootouders jaar na jaar een stukje van hun boerderij op naam van mijn moeder en tante gezet zonder dat ze er belasting voor hoefde te betalen. Tegen de tijd dat ze overleden, hadden mijn grootouders nauwelijks geld waar belasting over betaald moest worden.

Tegenwoordig is deze regel niet meer zo populair. Dat heeft een paar redenen. Ten eerste is in 2010 de erfbelasting hervormd met als doel om de belasting simpeler en intuitiever te maken. Waar je vroeger over de eerste E10.000,- geen belasting hoefde te betalen, werd dit in 2010 E19.000,-. Ondertussen is deze belastingvrije voet al opgelopen tot E20.371,- in 2018. Je kunt dus per kind al ruim 20 mille gratis oversluizen. Bij het tarief erboven hadden ze vroeger een stuk of 6 belastingschijven, maar dat hebben ze versimpeld tot 10% voor kinderen en 20% voor kleinkinderen. Het gevolg is dat je iets meer belasting betaalt voor schenkingen rond de ton, maar daarboven is het goedkoper geworden:
grafiek erfbelasting kinderen en kleinkinderen, oude stijl en nieuwe stijl

bron: tarieven voor erfbelasting

Daarnaast is schenken op papier niet zo eenvoudig als het lijkt. Hoewel de erfgenaam het geld niet in de hand krijgt, moet het wel opgeteld worden bij het vermogen, dus heb je het risico dat je er vermogensrendementsheffing over moet betalen. Aan de andere kant moeten je ouders het stukje dat ze geschonken hebben teruglenen. En daar moeten ze een marktconforme rente over betalen, waar ze vervolgens renteaftrek voor kunnen krijgen...pffff.... Geen wonder dat mensen deze constuctie niet meer vaak kiezen. Dan nog liever een beetje belasting betalen op het moment dat ze komen te overlijden.

Toch is er nog iets dat je kunt doen om de hoeveelheid belasting te verminderen: legaten. Een legaat is een afspraak in een testament dat iemand een vast bedrag krijgt, bijvoorbeeld je kleinkinderen. Kleinkinderen hebben immers ook een belastingvrije voet van E20.371,-. (bron:
belastingvrijstelling bij erfenis) Als je dus 2 kinderen hebt en 4 kleinkinderen, dan kan je dus al E122.226,- doneren zonder een cent aan belasting kwijt te zijn. Hier zitten wel een paar nadelen aan. Deze regel kan scheve gezichten geven als je kinderen niet allemaal evenveel kleinkinderen hebben voortgebracht. Bovendien geldt dat de legaten eerst worden utigekeerd, dan pas de erfenis aan de kinderen. Als er niet veel valt te schenken, dan krijgen de kinderen dus bijna niets. Hoewel ze meestal wel bewindvoerder blijven over het geld van de kleinkinderen totdat ze volwassen zijn.

Dus ons erfrecht zit redelijk stabiel in elkaar. Je hebt weinig moeilijke constructies nodig, desnoods ga je wat geld aan kleinkinderen schenken.

Volgende week: wat heb je aan een notariele volmacht?