maandag 13 augustus 2018

Nu beleggen is als zomergoed zaaien in de herfst

Wat hebben de beurs en het weer met elkaar gemeen? Het maakt niet uit hoe goed onze technologie is, beide kunnen we nauwelijks beinvloeden en nauwelijks voorspellen.
Veel mensen hebben in het verleden gedacht dat ze met simpele wijsheden het weer konden voorspellen, en met simpele grafiekjes de beurs. Maar na verloop van tijd moesten ze toegeven dat het voorspellen onmogelijk was. De meeste beleggers die ik ken kopen nu hun aandelen gewoon op de eerste dag van de maand zonder ook maar een seconde naar de koers te kijken, om te voorkomen dat ze in verleiding raken tot speculeren. Zoals MrFOB heel mooi zei: "Glazen bol maar laten vallen, scherven brengen geluk".

Is het dan echt onmogelijk om met verstand te beleggen?

Toen herinnerde ik me ineens een citaat uit het boek "de menselijke maat" van Salomon Kroonenberg: "we kunnen nauwelijks het weer van volgende week voorspellen, maar we weten met grote zekerheid dat het na de zomer een koudere herfst en winter komt". Met dit citaat wilde hij vooral duidelijk maken dat het weer niet lineair, maar cyclisch is, niet alleen een jaarlijkse cyclus, maar ook cycli van duizenden jaren die de ijstijden veroorzaken. Deze cyclus heeft te maken met schommelingen in de aardbaan, zie Milankovic cyclus.
 
Het weer van afgelopen tijd laat dit patroon duidelijk zien. Geen enkele meteoroloog kon precies voorspellen wanneer het tropische weer en de droogte zouden ophouden. Maar iedereen was er van overtuigd dat we in oktober geen tropisch weer meer zouden hebben.
Zo gaat het ook met koersen. Het vorig jaar heb ik in juni al gezegd dat de Bitcoin vroeg of laat flink zou gaan kelderen. Ik had echter nooit verwacht dat de koers nog zo lang zou doorstijgen. Maar zodra de koers ging dalen, begon de Bitcoin een verloop te tonen dat heel voorspelbaar was, en al vaker had laten zien: de Bitcoin zakte in golven in elkaar. In januari 2018 poste ik het koersverloop van  eind 2013 en van eind 2017, en de koersval vertoont veel overeenkomsten:

Zie ook Bitcoin: zoek de verschillen

Ondertussen zijn we ruim een half jaar verder, en de Bitcoin vertoont nog steeds de golvende dalende beweging:

Conclusie: het exacte moment van een crisis is moeilijk te voorspellen: maar het verloop van een crisis is behoorlijk voorspelbaar.

De beurs doet dit ook. De beurs staat op dit moment hoger dan gemiddeld, dus zou je kunnen zeggen dat het zomer is op de beurs. Er zijn af en toe dagen met regen, maar de beurs herstelt zich meestal zeer snel. Wanneer de herfst invalt is niet duidelijk. Misschien hebben we nog een hele lange mooie nazomer en kunnen we tot oktober in de korte broek, maar misschien komt er eind augustus al een koufront op ons af, en zingen we allemaal mee met Gerard Cox.

De vraag is: is het nu verstandig om zomergoed te zaaien? Er is een kansje dat het spul net opkomt en misschien net in bloei komt, maar er is een vele grotere kans dat het goed verregent. Met aandelen is het ook zo: wellicht maak je de komende jaren nog wat winst, maar niemand kan voorspellen wanneer je moet uitstappen voordat het te laat is. Een flinke crisis kan de koers zomaar een stuk of 5 jaar terug in de tijd slingeren. Alle winst op investeringen die je dan de afgelopen 5 jaar hebt gedaan zijn plotsklaps verdampt, en zelfs minder waard geworden. Een bankrekening had dan zelfs meer opgeleverd.
De kans dat een crisis binnen 5 jaar ontstaat is enorm groot, dus ook de kans dat je eigenlijk veel beter even kan kunnen wachten met investeren.

En ben ik met deze beredenering dan de beurs te slim af? Waarom doet de beurs dit zelf niet? Speculanten en hun computers zijn heel goed in het voorspellen van korte termijn schommelingen, en daar verdienen ze veel geld mee. Maar professionele speculanten kunnen het niet veroorloven om hun geld een tijdje niet te beleggen. Geen enkele investeerder in een fonds zou het accepteren als een fonds een jaar lang geen geld zou investeren omdat het fonds bang is dat de beurs binnen een jaar crasht. En zeker niet nu de koers nog steeds aan het stijgen is. Kortom, de meeste mensen op de beurs hebben geen lange termijnplanning. Er moeten targets gehaald worden, jaar op jaar.

Ik heb daar geen last van. Ik ben alleen geinteresseerd naar wat het over pakweg 20 jaar waard is. En ondertussen zijn er genoeg alternatieven voor beleggen die veel zekerder zijn. In ons geval is dat aflossen of bijstorten in de spaarhypotheek. Voor een ander is wellicht het investeren in zonnepanelen een optie. Deze dingen zijn veel minder conjunctuurgevoelig, en is je winst veel meer gegarandeerd. Het enige nadeel dat ik wellicht voor doemdenker wordt uitgemaakt, (of angsthaas;-)).

21 opmerkingen:

  1. De huizenprijzen vlakken al wat af. De val van de lira is nu van invloed op de beurs.

    Voor een gegarandeerde rust is aflossen en zonnepanelen een goed idee. Zo zocht ik gisteren uit of het slim is om mijn gaskookplaat nu al om te zetten naar inductie. Nog niet.. het koken op gas kost per jaar €20 en €35 voor koken op elektrisch. Ik heb zonnepanelen, maar die dekken precies het verbruik. Alhoewel ik in de winter verwarm met rest kWh.
    Op termijn is het het overwegen waard. Nu nog niet.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Beste Opnieuw Beginnen, zonnepanelen neem je m.i. uit idealistische overwegingen en niet voor financiele redenen. Zie dat John hieronder ook over 7% rendement praat.
      Zonnepanelen vragen een investering, daarop schrijf je af (de waardevermeerdering van je huis wordt kleiner). Ook maak je kosten (mn. de omvormer). Je moet het vergelijken met het alternatief, die investering in de hypotheek stoppen of op deposito. En het rendement dat je daarmee haalt herinvesteren.
      Ik heb dit berekend en kom erop uit dat je dan ongeveer 20 jaar in je huis moet wonen voordat de eerste euro rendement uit de panelen komt. En dan vergeet ik gemakshalve nog maar dat jouw panelen ingehaald worden door de techniek.....

      Verwijderen
    2. Tja, jij hebt geen zonnepanelen.

      Ik rekende vroeger ook zo. Maar nu betaal ik weinig aan de energiemaatschappij en dat is juichen.

      Net zoals een afgelost huis een enorm vrijheidsgevoel geeft, zo geven zonnepanelen dat ook.

      Verwijderen
    3. Precies, gevoelsmatige overwegingen. Die tellen ook hoor!
      Ik breng het alleen naar voren omdat ik het al jaren erg mis in bijna alles wat op internet staat. Het lijkt wel of de keuze is zonnepanelen of met het geld een reis maken en geld foetsie. Maar dat vind ik geen eerlijke vergelijking als het verhaal vervolgens allen over het financieel rendement van die panelen gaat.

      Overigens heb ik net een nieuw huis gekocht dat 35 panelen op et bijgebouw heeft liggen. Ik doe dus ook mee. Eens kijken hoe dat bevalt...

      Verwijderen
  2. Er zijn ergere dingen dan voor angsthaas of doemdenker uitgemaakt worden... Ik herken wat je zegt, ben (zoals je gelezen hebt) ook meer aan het aflossen. Tegelijkertijd gaat mijn 'reguliere inleg' op de beleggingsrekening ook gewoon door. Maar ik heb nog een groter bedrag klaarstaan om mee te gaan beleggen, dat vrijgekomen is in mijn buffer nadat ik die voor mezelf verlaagd heb. Dat bedrag heb ik nog niet ingelegd. Daarvoor wacht ik dan toch even op een (de?) correctie... Dus ik ben toch een angsthaas.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Korte samenvatting van je verhaal: "Beste mensen, market timing lukt niet, dat is algemeen bekend. Maar zie, ik ga de market timen, want ík kan dat wel."

    Misschien heb je gelijk, waarschijnlijk niet. Dat is het probleem met market timing: meestal neem je daarbij de verkeerde beslissingen.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. haha, dat is wel heel kort door de bocht. Market timen op de schaal van weken of maanden is heel iets anders dan market timen op de schaal van decennia. Net zoals het weer van volgende week voorspellen heel iets anders is dan klimaatverandering modelleren.

      Verwijderen
    2. Nee, hoor, dat is helemaal niet kort door de bocht.

      Het lijkt er op, alsof jij niet goed gelezen hebt wat er voor onderzoek is over market timing. Dat ging over alle mensen die probeerden de market te timen, en daaruit bleek dat ze dat niet goed konden voorspellen. Niet op een schaal van weken, niet op een schaal van maanden, en ook niet op een schaal van jaren.

      Daarom is de beste techniek bij beleggen om gewoon in te leggen zodra je het geld hebt, en de aandelen daarna decennia lang vast te houden. Weer of geen weer.

      De beste voorspelling voor de toekomst is immers dat de aandelen over dertig, veertig en vijftig jaar veel meer waard zullen zijn dan nu. De trend is omhoog.

      Dus gewoon inleggen, zodra je kan.

      Verwijderen
    3. Ik ben zeer benieuwd naar deze onderzoeken!

      Verwijderen
    4. Beste Petra, Ik denk dat zeer weinig mensen beleggen om het 30,40,50 jaar vast te houden. Op de schaal van een mensenleven kan het bijna niet, al helemaal niet met een beetje substantieel geld (als je 25 bent heb je dat immers niet)

      Ben het wel met Geld is Tijd eens. Ik zie cycli van 5-15 jaar, waarin het redelijk veilig is ergens in een dal te kopen. En dan weer op tijd uitstappen en genoegen nemen met bv 9%/jaar. That's it voor de meeste mensen die het zich ook kunnen veroorloven een tijd niet in aandelen te zitten. Voldoende lijkt me.

      Verwijderen
  4. Ik heb weer bijgekocht in bitcoins vorige wk. Wij willen nu in de ‘bear’ market in de crypto markt bijkopen en ander deel van geld aflossen.

    Met de gewone beleggingen doe ik niets.

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Tja, timing is idd onmogelijk.
    Gezond redeneren wel?

    In 2008 was er teveel geld geleend aan landen, banken en personen.
    De oplossing "gratis geld" mensen moeten meer uitgeven en lenen is gratis.
    Maar wat nu als de rente gaat stijgen?
    Ik denk dat 0.5% nog prima kan maar als de rente verdubbeld komen heel wat mensen/bedrijven en landen in de problemen.
    In dat geval zullen de aandelen flink omlaag gaan (althans dat is mijn mening).

    Maar ook ik ben een angsthaas.
    Mijn dak is volgezet met zonnepanelen (iets van 7% rendement).
    Voorlopig stort ik in mijn Bankspaarhypotheek waar ik 3.2% rente krijg (ieder jaar een beetje meer voor "optimaal" rendement, thx ;) ).
    Beleggen ook maar alleen in aandelen met een stevig rendement (minimaal 5%).

    Maar goed, market timen op weken etc. is onmogelijk maar kijkend naar trends in combinatie met rentes ben ik het volledig met je eens.
    Mijn indruk is wel hoe meer angsthazen hoe kleiner de kans op een crisis.

    Gr John

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Goed bezig, het is de moeite waard om desnoods een aantal jaren te wachten op die klap. Het gevoel is zo slecht als je inteert door verdamping. Valt er ook nog iets te zeggen over de opwarming van de aarde veroorzaakt door de mensheid?
    Hier nog 18 dagen tot hypotheekloosheid, een mega beurskrach zou onze spaarhypotheek nog kunnen opslokken.

    BeantwoordenVerwijderen
  7. "Alle winst op investeringen die je dan de afgelopen 5 jaar hebt gedaan zijn plotsklaps verdampt, en zelfs minder waard geworden. Een bankrekening had dan zelfs meer opgeleverd." Nee, want je hebt nog niet verkocht en als het goed is ben je doorgegaan met kopen. Dus je verlies is lager op papier en op de lange termijn maakt het waarschijnlijk al helemaal geen drop uit. ;-)

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Uiteindelijk zal de beurs wel weer terugveren, maar waarom zou je op een slecht moment beginnen? Om bij de analogie te blijven: misschien komt het zomergoed uiteindelijk in de lente uit, en is het daarna jarenlang succesvol, maar desalniettemin had je beter een paar maanden kunnen wachten met je zaaigoed.

      Verwijderen
    2. Wie zegt dat dit een slecht moment is? ;-)

      Verwijderen
    3. Omdat je dus niet weet wat een goed en slecht moment is. Al deze zaken die je noemt golden vorig jaar en in 2016 ook al, je hebt wel 30% rendement gemist sindsdien..

      Verwijderen
  8. Ik loop liever het risico dat ik bij een crash een paar jaar in de min sta, en wat meer rendement had kunnen hebben op een <1% rente spaarrekening, dan dat ik een paar jaar aan 7% rendement op de beurs misloop.

    BeantwoordenVerwijderen
  9. Fantastisch boek van Salomon Kroonenberg, de menselijke maat. Als je dat leest dan is meteen duidelijk dat sommige mensen meer overzicht en diepgang hebben dan anderen, indrukwekkend.Heb eind jaren 80 nog college Geologie van hem gehad toen hij nog hoogleraar in Wageningen was. Memories....

    BeantwoordenVerwijderen
  10. Wat is de beste tijd om te oogsten?

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. goeie vraag, ik denk dat het timen van uitstappen veel moeilijk is dan het timen van instappen. Bij uitstappen kan je waarschijnlijk wel beter gewoon periodiek verkopen.

      Verwijderen