Cito toets versus IQ

Binnenkort verwachten de meeste groep 8 leerlingen in Nederland de uitslag van de Cito toets. De uitslag is vaak bepalend voor het schooladvies. Cito heeft bewust gekozen om geen cijfer tussen de 1 en de 10 te geven, om de accosiatie met voldoende/onvoldoende te voorkomen. Dit is terecht, er is namelijk geen Citoscore waaraan leerlingen zouden moeten voldoen. Maar ze willen er ook geen IQ score van maken, omdat dit denigrerend zou zijn voor leerlingen met een IQ lager van 100. Mensen zullen toch moeten accepteren dat de helft van de bevolking een IQ onder de 100 heeft.

Ik snap peroonlijk niet wat er mis mee is. Het IQ is niets meer of minder dan een maatstaf voor hoe intelligent je bent ten opzichte van je leeftijdsgenoten. Bij het consultatiebureau wordt je al geconfronteerd met de quintiles van de groeicurve, en op de basisschool bevat het cito volgsysteem ook quintiles. Waarom dan niet gewoon een IQ er aan hangen?

Als niemand anders het doet, dan doe ik het voor de uitslag van 2014:

De uitslagen van de Cito worden elk jaar genormaliseerd, dus verschillen tussen de jaren zijn miniem. Hierbij is de rode lijn het verband tussen Cito score en het IQ, en de 4 stippen verdelen de scores in 5 groepen oftewel quintiles. Hoe is dit te berekenen?

Bereken zelf: aflossen op spaarhypotheek

Een spaarhypotheek is niet echt gemaakt om stukjes van af te lossen. Als je dat doet, kan je immers minder sparen in de spaarpot, en pofiteer je minder van de hoge rente van deze spaarpot. Helaas zijn er banken die het niet toestaan om bij te storten op de spaarhypotheek, en is er dus geen beter alternatief voor aflossen.
Daarom heb ik een nieuwe optie bij mijn spaarhypotheektool toegevoegd, aflossen:

Bij het totaaloverzicht tel ik de aflossingen bij het gespaarde bedrag op, zodat je precies kunt zien hoeveel je in de hypotheek hebt geinvesteerd. Zo kan je eerlijke vergelijking maken met bijstorten.

Ter vergelijking: dit is wat er gebeurt als je op hetzelfde moment dit bedrag bijstort:

 

Zoals je ziet daalt de rente alleen bij aflossen, maar bij bijstorten gaat de maandelijkse spaarpremie veel harder omlaag, zodat je onder de streep minder betaalt. Hoewel je bij aflossen weinig last hebt van bandbreedte, heeft het wel degelijk een beetje invloed op de bandbreedte, doordat de inleg een klein beetje lager wordt.

zie ook:
spaarhypotheektool 3

Boompjes

Het vorig jaar hebben we de voorkant van ons huisopgeleukt met wat bomen. Aan de voorkant zijn drie photinia's gekomen, die uiteindelijk aan elkaar moeten gaan groeien, en aan de zijkant hebben we leiperenboom geplant. Voor defoto's van het vorig jaar, zie hier.

Het eerste jaar is altijd het zwaarste jaar voor een pas verplantte boom. Gelukkig hebben ze het prima overleefd. Onze leiperenboom staat in bloei:

De Photinia's waren gespalkt aan bamboestengels, zodat de stammen mooi recht zouden groeien. Nu heb ik de bamboestengels losgehaald, en samen met nog meer bamboestengels heb ik een raster gemaakt waarlangs de takken moeten gaan groeien:

De kruinen beginnen al aardig naar elkaar toe te groeien! Het fijne van deze bomen is dat ze het hele jaar door blad houden en dat het leiden van de takken niet zo secuur is als bij leilinden.En als het goed is komen er binnenkort bloemen in. Ik ben benieuwd!

Bitcoins voor dummies

Onlangs vroeg iemand of hij me wat bitcoins kon doneren. Ik lees veel blogs over beleggers en spaarders, maar ik hoor weinig over Bitcoins. Waarschijnlijk omdat Bitcoins een erg vaag concept zijn. Hoe ontstaat er digitaal geld, en hoe kan je nu voorkomen dat iemand stiekem digitaal geld "copy-paste"t? Gelukkig heb ik onlangs een Bitcoin-kenner uitgehoord, dus komt bij deze mijn "bitcoins voor dummies":

Wat zijn bitcoins?
Bitcoins is een alternatief betaalmiddel dat heel vergelijkbaar is met lokale ruilmiddelen als LETS en Noppes. Het verschil is dat je Bitcoins wereldwijd kan gebruiken omdat transacties over het internet gaan. Een Bitcoin is op dit moment ongeveer E1100,- waard, maar je kunt Bitcoins tot 0,00000001 verhandelen! Bitcoins kan je kopen en verkopen bij handelaren zoals www.kraken.com.Een bitcoin portemonnee heeft geen naam, dus is volledig anoniem.


Wie beheert het bitcoins systeem?
Iedereen! De regels van bitcoins zitten verwerkt in de software die gebruikt wordt. Alle software is openbaar, dus vrij om in te zien. Er kunnen pas wijzigingen optreden als de hele community er mee eens is. Alle transacties worden ook decentraal beheerd.


Ok, stel ik heb een bitcoin. Als ik die gebruik om iets te betalen, hoe zorgt men er dan voor dat ik niet stiekem een kopie van mijn bitcoin maak?
Om een doodeenvoudige reden dat ALLE transacties worden vastgelegd en openbaar te zien zijn. Als jij dus ineens beweert dat je 100 bitcoins hebt, maar er is nooit een transactie naar je geweest, dan klopt er dus iets niet.

Hoe gaan die transacties dan in zijn werk?
Als je geld wilt overmaken, dan zet je een transactie uit. Daaraan moet je ook transactie-kosten hangen, typisch een paar eurocent ofzo (in Bitcoins natuurlijk). Vervolgens gaan supercomputers verspreid over de wereld proberen om een groep van transacties te versleutelen, zodat er een hele bijzondere sleutel uitkomt. Heeft een supercomputer zo'n blok gevonden, dan ontvangt de eigenaar van de supercomputer alle transactiekosten plus een bonus van 12.5 Bitcoins. Deze 12.5 Bitcoins worden nieuw door het systeem gemaakt. Er komen dus steeds meer bitcoins. Het vinden van een blok wordt ook wel "mining" genoemd, oftewel delven, omdat er nieuwe bitcoins ontstaan.

Ik snap niets van wiskunde en cryptografie, maar kan je toch iets vertellen over hoe dat werkt?
-Als je jeuk krijgt van wiskunde kan je dit blokje beter overslaan.-
Bitcoins maken gebruik van een hashfunctie. Dit is een groepje formules waar je heel veel informatie kan ingooien, en altijd een code van dezelfde lengte uitkomt. Bijvoorbeeld zo:

(bron: wikipedia)

Wat valt op:

• het maakt niet uit hoe lang de tekst is; de hash code is altijd even lang
• met alleen de hashcode is het onmogelijk om de input te achterhalen
• een kleine wijziging in de input zorgt voor een totaal andere hashcode
• in theorie bestaan er meerdere teksten die dezelfde hashcode geven, maar die kans is krankzinnig klein. Als je alle computers op aarde stukken tekst laat versleutelen tot hashcode, dan duurt het miljarden jaren voordat je dezelfde hashcode hebt gevonden.

Het vinden van een transactieblok is eigenlijk niets meer of minder dan een hoop transacties op een pagina te zetten, en daar nog meer informatie aan toevoegen, net zo lang dat de hashcode heel mooi wordt, bijvoorbeeld dat hij altijd begint met 0000. Op deze manier kan later niemand meer aan dit blok rommelen, want dan verandert de volledige hashcode.Om het nog moeilijker te maken, wordt de hashcode van een blok (in dit voorbeeld 000014ab... ofzo) toegevoegd aan het volgende blok. Als er aan het eerste blok wordt gerommeld, dan kloppen alle blokken erna niet meer! Het vergelijkbaar met het afsluiten van een brandkast, en de sleutel in een nieuwe brandkast stoppen, die sleutel wederom in een brandkast stoppen enzovoorts.

Hoeveel Bitcoins zijn er nu in omloop?
Op dit moment zijn er ongeveer 16 miljoen Bitcoins, die dus samen een slordige 18 miljard euro waard zijn. Elke 10 minuten wordt er een transactieblok gemaakt, dus komen er 12.5 Bitcoins bij. Zoals je in onderstaande grafiek ziet, kreeg men in de begintijd veel meer bitcoins, maar de bonus neemt langzaam af, totdat rond het jaar 2140 geen nieuwe bitcoins meer worden gemaakt. Er zijn dan 21 miljoen bitcoins in omloop.

bron: blockchain

Wat zijn de voordelen van bitcoins?

• Niemand is de baas over bitcoins. Het is dus niet gevoelig voor politieke invloeden
• het werkt wereldwijd: zo kan je iemand in een hongersnood in afrika met een bitcoin wallet heel eenvoudig wat geld toesturen.
• het is anoniem: niemand kan weten dat je bitcoins bezit.

Zijn er ook nadelen:?
Jazeker:

• de technologie ziet er robuust uit, maar het is een nieuw systeem, dus niemand weet of het in de toekomst blijft werken. De laatste tijd gaat het verwerken van transacties steeds langzamer, doordat alle transacties op aarde door hetzelfde miningsysteem moeten worden verwerkt.
• bitcoins kunnen voor criminele activiteiten gebruikt worden. Echter, als een bitcoin wallet teveel wordt gebruikt kan men met datamining toch vaak achter de eigenaar komen. 
• zoals bij veel open source initiatieven, bestaan er ondertussen al tientallen alternatieven zoals LiteCoin en Ripple. Op dit moment is Bitcoin verreweg de grootste partij, maar dit zou kunnen veranderen als een concurrent en betere technologie heeft.
• hoewel bitcoins anoniem zijn, moet je gewoon vermogensrendementsheffing betalen. Zie hier.
• de munt is nu nog zeer speculatief. De koers is is de afgelopen jaren flink op en neer gegaan door speculaties. 

bron: blockchain

Conclusie:
Bitcoin is een mooi alternatief om globale transacties te doen zonder politieke problemen. Vooral voor landen met dubieuze regimes kunnen bitcoins een fantastische oplossing zijn. Op dit moment is de koers van Bitcoin echter veel te labiel om er veel geld in te investeren.

Maar stiekem zou ik best wel een paar bitcoins willen hebben, dus heb ik een bitcoin wallet aangemaakt. Alle donaties kunnen overgemaakt worden op 1D5PAwHbXhTqMH9zLwPdsd67FvGDuJDrS5 of

Alvast bedankt:-P

WOZ: huis wordt uit het slop getrokken

Na 6 jaren van het gevoel hebben om op een zinkend schip te zitten, begint ons huis weer wat drijfkracht te krijgen: dit jaar heeft onze gemeente ons huis maarliefst E4000,- duurder ingeschat dan het vorig jaar. En hoewel het huis nog steeds onder water staat, is dit wel een duwtje in de juiste richting!

(bovenste grafiek is het verloop van de hypotheek, de onderste van de hypotheekkosten)

Spaarhypotheek update (2)

Ik had beloofd om op maandag weer wat verbeteringen door te voeren aan de spaarhypotheektool. Gelukkig had ik er niet bij gezegd welke maandag... Enfin, het volgende heb ik toegevoegd:

• Het is mogelijk om meerdere wijzigingen in dezelfde maand te doen. Per datum verschijnt er altijd maar een resultaat in de laatste twee kolommen. Uiteraard is het niet mogelijk om 2 keer hetzelfde te wijzigen (bijvoorbeeld twee keer de rente wijzigen). In dit geval kleurt het vakje "rente" rood en wordt het voor de rest genegeerd. 
• Er zijn nieuwe resultaten die je kunt selecteren: eigenwoningforfait, hypotheekrenteaftrek, totale netto kosten, opgebouwd tot nu toe, inleg dit jaar (handig om bandbreedte te bepalen), en het hoeveelste jaar en maand in de hypotheek.
• De Nederlandse Excel begrijpt csv bestanden niet goed, omdat men in Nederland komma's gebruikt waar Engelsen punten zetten. Daarom is er nu een extra knop om te exporteren naar csv die geschikt is voor de Nederlandse Excel.

Doe het zelf: monitor verhoger

Elk jaar krijg ik van mijn zoontje een mooi knutselwerk voor mijn verjaardag. En hoe mooi deze dingen ook zijn, na een tijdje belanden ze toch op een stapel of op zolder.
Daarnaast had ik nog een ander probleem: zoals op veel kantoren ontbreekt het bij ons ook aan monitorverhogers. Mijn bureau zag er zo uit:

De beste taktieken bij Cookie Clicker

Getalletjes langzaam zien stijgen, wie vindt dat nou niet motiverend? Zelfs zo motiverend dat we er veel moeite of geld voor over hebben. Dit verklaart de populariteit van Recyclix en Euroclix. Vandaag nemen we een meest zinloze samengestelde-rente-fenomeen onder de loep, genaamd Cookie Clicker.

Cookie Clicker is een spel waarbij je koekjes kunt bakken. Elke klik levert een koekje op. Na een tijdje kan je koekjes investeren in zaken die de koekjesproductie automatiseren, zoals grootmoeders, fabrieken, en nog meer fanta-dingen zoals tempels en raketten. Het scherm ziet er als volgt uit:

Links zie je het aantal koekjes dat je hebt (in dit geval 130 miljoen) en hoeveel koekjes je elke seconde automatisch maakt (in dit geval 1125 duizend). Door op het koekje te klikken krijg je extra koekjes. Rechts zie je alle dingen die automatisch koekjes genereren. Zo heb ik hier 74 grootmoeders.


Waarom zou ik me bezighouden met zulk enorm infantiel spelletje als cookie-clicker? Omdat veel aspecten van sparen hierin terugkomen, en ze zijn bovendien goed berekenbaar. Veel spaarregeld zie je er goed in terug.

Beste pensioen ter wereld? Wel het ingewikkeldste!

Veel mensen bij de Nederlandse overheid zijn trots op het Nederlandse pensioenstelsel, dat als beste van de wereld wordt gezien. Qua hoeveelheid geld dat in pensioenfondsen zit mogen we niet klagen, maar is het systeem ook "goed"? Laten we het systeem vanuit helikopterperspectief bekijken.

In Nederland wordt belasting geheven op vermogen (+/- 1.2%) en op arbeid (0-52%, inkomensafhankelijk). Sinds 1964 is het mogelijk om een deel van je brutoloon te sparen voor een pensioen. Over dit bedrag wordt dan geen loonheffing en vermogensrendementsheffing betaald. Pas zodra van dit geld wordt gebruikt als pensioen, wordt er loonheffing ingehouden. Deze loonheffing is dan meestal lager, omdat een AOW gerechtigde een veel lager loonbelastingtarief heeft.
Om deze reden is het zeer voordeling om een stukje loon niet direct te laten uitbetalen, maar om het in een pensioenpot te doen.
In 1999 werd het Witteveenkader ingevoerd, waarbij werd bepaald dat de aftrekbaarheid van pensioenpremie werd begrensd. Dit is niet verwonderlijk: in 2014 liep de overheid 14 miljard aan vermogensrendementsheffing mis, doordat het geld belastingvrij in pensioenpotten stond geparkeerd. Bovendien loopt men jaarlijks 19 miljard aan loonheffing mis. Over deze bedragen wordt gemiddeld pas 25 jaar later loonheffing betaald, en dan is de belasting veel minder dan die 19 miljard.

Dankzij dit belastingvoordeel en de daaropvolgende beperking is er een wildgroei aan wetten ontstaan die ervoor moeten zorgen dat niemand stiekem teveel pensioen opbouwt. Zo is het maximum van de pensioenopbouw bepaald door:

Wat is je huis nu waard?

Vorige week had Gelddromer een excelbestand gemaakt om je huidige woningwaarde te berekenen. Helaas moest je nog wel eerst de prijsontwikkeling van het CBS importeren. Dus bedacht ik me: is het niet mogelijk om dit te automatiseren?

Ja, dat blijkt mogelijk: in onderstaande tool kan je de regio, de waarde en de moment van waardebepaling opgeven, en de tool maakt een grafiek van de prijsontwikkeling:

Als je deze gegevens wilt gebruiken voor het bepalen van de ontwikkeling van je eigen vermogen ofzo, dan kan je de gegevens ook downloaden als csv.


Ik kwam er al snel achter dat het niet wordt gewaardeerd als je een tool maakt die automatisch in andermans website (in dit geval die van cbs) gaat grasduinen. Vandaar dat ik hun data heb gekopieerd en een link naar hun heb toegevoegd.

Veel plezier!

zie ook:
link naar de tool 

ps: ik ben nog steeds bezig met het uitbreiden van de spaarhypotheektool, maar ik wilde even iets anders tussendoor;-)

eerste crowdfunding uitbetaling

Deze week ontving ik mijn eerste crowdfunding uitbetaling, dus het wordt de hoogte tijd om eens te gaan bedenken hoe ik dit wil gaan bijhouden. Ik ben uiteindelijk op het volgende uitgekomen:

Spaarhypotheektool update

Wederom bedankt voor alle reacties op mijn nieuwe spaarhypotheektool. Dankzij deze input kan ik de tool blijven verbeteren. Wat heb ik deze week aangepast:

• De layout is verbeterd: duidelijke knoppen, grotere velden en eurotekentjes.
• De bandbreedte berekening is toegevoegd. Bovendien bevat de csv onderaan een extra tabel waarin per jaar de totale bedragen staan die meetellen voor het berekenen van de bandbreedte.
• Als een datum niet klopt, wordt het vakje rood en wordt deze regel genegeerd. De twee resultatenkolommen blijven op deze regel leeg. Nu is het dus wel mogelijk om Internet Explorer te gebruiken, maar ik zou het nog steeds niet aanraden.
• Een wijziging buiten de looptijd van de hypotheek (bijv. je kort de hypotheek eerst in naar 20 jaar, waarna je na 25 jaar de rente wijzigt) wordt ook genegeerd.
• Ik was vergeten om de spaarpremie aan te passen als de rente wijzigt, dat is nu opgelost.

De belangrijkste dingen die ik binnenkort nog wil doorvoeren:

• meerdere wijzigingen in dezelfde maand
• spaarrente laten afwijken van de hypotheekrente
• aflossen van de hypotheek (totaal niet gunstig, maar het schijnt in vage gevallen nuttig te zijn)
• het laatste deel van de looptijd geen maandelijkse premie meer betalen. 

Reken ze!

zie ook:
spaarhypotheektool versie 3

Wet Hillen: nu extra ingewikkeld!

Kennen jullie Hans Hillen nog? Dit kamerlid heeft een kast van een afbetaald huis in 't Gooi (ik heb dit niet verzonnen), en baalde van het feit dat hij eigenwoningforfait (EWF) moest betalen. Dus diende hij een motie in dat er een extra aftrekpost moest komen voor het geval dat de bijtelling door EWF hoger was dan de aftrek van de hypotheekrente. Hierdoor werd de belastingwet iets ingewikkelder, maar omdat hiermee aflossing gestimuleerd wordt vond iedereen het prima.

Maar hoe ingewikkelder men de wet maakt, hoe vaker men op vreemde problemen stuit. Sinds een paar jaar wordt de hypotheekrenteaftrek (HRA) afgebouwd. Hoe werkt het dan?
Stel je zit in de 52% belastingschijf en je hebt een huis waarover je 1000,- moet bijtellen op je loon. Hierover moet je dus 52% van 1000,- = 520,- belasting betalen. Maar in hetzelfde jaar betaal je ook 10000,- aan hypotheekrente. Die mag je aftrekken tegen 50%, dus ontvang je 5000,- terug. Samen ontvang je dus 5000-520=4480,- terug.
Maar wat gebeurt er als je huis grotendeels is afgelost? Stel dat de hypotheekrente exact 1000,- is, dus gelijk aan de EWF. Dan is de bijtelling dus 520,-, en de aftrek 500,-. Je moet dus 20,- bijbetalen!
Als je nog verder aflost, wordt het probleem kleiner. Is je bruto rente nog maar 400,-, dan mag je hiervoor 50% van 400,- = 200,- aftrekken. Maar dankzij de Gooi-villa van Hillen mag een extra aftrekpost opgeven van 600,-. Dit bedrag mag je wel aftrekken tegen 52%, dus dat wordt een aftrekpost van 52% van 600,- = 312,-. Netto moet je dus 520-200-312=8,- betalen.
Als je huis volledig is afgelost hoef je dus netto niets te betalen, maar tot die tijd moet je even extra belasting betalen. 

WTF? Is dit echt zo?
In 2015 moest iemand 11,- per jaar bijbetalen wegens eigenwoningbezit en is naar de rechtbank gestapt. Hij had de zaak verloren, zie link

Pfff.. ingewikkeld..hoe moet ik dit zelf berekenen?
Mijn nieuwste spaarhypotheektool houdt rekening met dit effect. Voor wet Hillen maakt het niet uit wat voor soort hypotheek je hebt. Vul bij "hypotheekbedrag" het bedrag in zodat je op jou bruto rente uitkomt, dan berekent de tool je netto rente.

Zoals je ziet moet de persoon in kwestie vanaf 2018 netto belasting betalen over zijn huis!

Tsjongejonge, kan het nog erger?
Natuurlijk kan het nog erger. Stel je zit met je inkomen net onder de scheidinglijn van de belastingschijven, dus ergens bij de 60.000 bruto. Stel je hebt 1000,- eigenwoningforfait, waarvan je over de eerste 500,- 42% belasting betaalt en over de overige 500,- 52%. Daarnaast heb je een bruto rente van 500,-. Moet je dan eerst de rente van je loon aftrekken, of eerst de extra aftrekpost?
In het eerste geval krijg je 50% van 500,- voor je rente en 42% voor je extra aftrekpost, in het tweede geval krijg je 52% voor je extra aftrekpost en 42% voor het aftrekken van de rente. Het eerste geval kost je een tientje, het tweede geval is kostenneutraal.

Hoe was die slogan van de belastingdienst ook al weer?...


zie ook:
Het gedrocht dat eigenwoningforfait heet
waarom hebben we eigenwoningforfait? 
fiscale strop voor aflosser?

Nieuwe Spaarhypotheektool!

Mijn spaarhypotheektool begon langzaam uit zijn voegen te barsten. Steeds meer mensen kwamen met goede ideeen om het nog beter te maken (waarvoor dank!), maar helaas paste veel ideeen niet meer in het huidige format. Daarom heb ik de kerstvakantie besteed aan een nieuwe tool (let op: beta versie, kan nog bugs bevatten):
 

 De grootste verschillen met de vorige tool:

• wijzigingen zijn per maand door te geven. Hier door is het mogelijk om halverwege het jaar een storting te doen.
• je kunt een volledig verslag van alle maanden downloaden als csv bestand (te openen met excel).
• je kunt een begintijd opgeven. Dit is nodig om de verandering van eigenwoningforfait en afbouw van de hypotheekrenteaftrekte berekenen.
• Bij de vorige tool had ik al heel veel kolommen gebruikt, waardoor ik geen opties meer kon toevoegen. Dankzij de nieuwe opzet kan ik zoveel opties toevoegen als nodig is. De komende tijd zal ik meer opties toevoegen.
• Bij deze tool geldt nog steeds dat de volledige berekening en het aanmaken van de csv lokaal gebeurt. Het is dus volledig anoniem.

Ik ben erg benieuwd wat jullie er van vinden! Mocht je iets geks vinden, zou je het resultaat dan kunnen opslaan als csv en naar me kunnen mailen naar:

Dat praat een stuk gemakkelijker:-)

link naar de spaarhypotheektool 3

zie ook: spaarhypotheektool 2

==================
update 12/1/2017: er zat een bug in het verwerken van de datums van de tabel.
update 13/1/2017: na de fix van 12/1 telde hij telkens twee maanden tegelijk.

Terugblik 2016

Tijd voor een terugblik van 2016!




Financieel

Hoewel onze uitgaven extreem schommelden, hebben we over het hele jaar de saving rate boven de 20% kunnen houden. 20% van ons inkomen hebben we kunnen sparen:

Dit zie je heel mooi terug in onze grafiek voor eigen vermogen. Dit jaar is de woz van ons huis niet gedaald, dus de stijging van het eigen vermogen is geheel te danken aan onze saving rate. Met deze snelheid zijn we over 3 jaar boven water!

Qua hypotheek hebben we het redelijk rustig gehouden. We hebben E2700 bijgestort op de spaarhypotheek, waardoor de premie een tikje omlaag is gegaan en de looptijd een jaar is verkort. Daarnaast is onze buffer een slordige E4000 hoger en zit er een paar honderd euro in crowdfundingprojecten.

Doe het zelf:

• We hebben er twee kuikentjes bij, die ondertussen zeer smakelijke eieren leggen
• Heeft een hagelbui ons huis een noodgedwongen verjongingskuur gegeven, waardoor ons afdak weer splinternieuw is en ons dakraam twee keer zo groot is geworden.
• De hebben onze voortuin gepimpt.
• En misschien wel de belangrijkste wijziging: ik heb mijn contract teruggeschroefd van 36 naar 32 uur, zodat ik een dag in de week kan besteden aan lesgeven.

Helaas had ik ook een negatief verhaal in de privesfeer, maar dat hou ik buiten dit blog. Terugkijkend op 2016 zijn gelukkig vooral de positieve dingen bijgebleven. Als ik naar het bovenstaande lijstje kijk, hebben we veel dingen gedaan die we niet van plan waren, maar ze kwamen toevallig op ons pad. Ik heb er nooit een seconde aan gedacht om ons dakraam te vervangen door een grotere, maar dankzij een storm zijn we nu een groot dakraam rijker. Het idee om boompjes te planten spookten al lang door ons hoofd, maar "dankzij" een faillisement van een boomkwekerij hebben we het tot uitvoering gebracht.
Het aanmelden van ons zoontje bij de hoogbegaafdenschool betekenden ook extra kosten en een gedoe met een taxischema om samen met buurtkinderen te carpoolen. Maar nu kan ik mijn taxibeurt comobineren met het lesgeven op school, waardoor de woensdag nu de leukste dag van de week is geworden!

Zonder concrete plannen hebben we genoeg uit 2016 weten te halen. Ik heb daarom geen voornemens voor 2017, maar hou mijn ogen en oren open voor goede ideeen!

Waar gaan we geld in steken: crowdfunding

Ondertussen loopt ons spaargeld weer op, en zaten we te dubben wat we er mee gingen doen. De volgende opties passeerden de revue:

Spaarhypotheek
Bijstorten heeft nu niet mijn voorkeur, omdat ik al aan mijn maiximale bandbreedte zit. Ik kan de hypotheek verder inkorten, maar dit heeft voor mij alleen zin als ik zeker weet dat ik onze aflossingsvrije hypotheek in vergelijkbare tijd kan aflossen.
Bovendien: als ik mijn hypotheek nog verder in kort, dan riskeer ik dat mijn premie omhoog gaat als de nieuwe rente wordt vastgesteld in 2030. Dus laat ik de boel even voor wat het is.

Aflossingsvrije hypotheek
Bij de aflossingsvrije hypotheek heb ik meerder opties: aflossen, rentemiddelen, of de rentevaste periode openbreken. Voor het laatste hebben we op dit moment niet genoeg geld.
Ik voel er nu weinig voor om de rente te wijzigen. Onze rentevaste periode duurt nog 9 jaar, en ik kan erg moeilijk in de toekomst kijken wat we willen. Misschien willen we over 5 jaar een ander huis kopen. Na 5 jaar hebben we de investering van de rentevaste periode openbreken er nog niet uitgehaald. Na rentemiddelen hebben we geen mogelijkheden meer om de rente aan te passen, dus dat wil ik ook niet.

Het gevolg is dat we aan het sparen zijn. Dit is an sich niet zo erg, omdat onze buffer nooit echt hoog is. Bovendien hebben we dan meer speelruimte om over een paar jaar de rentevaste periode open te breken mocht de rente ineens dreigen te gaan stijgen. Maar toch wil ik het gevoel hebben dat ons geld aan het slapen is. En zo kwam crowdfunding om de hoek kijken.

Crowdfunding
Ik ben gaan kijken naar geldvoorelkaar.nl en lendahand.com. De eerste investeert in Nederlandse bedrijven voor minimaal 100,- per keer tegen een rendement van typisch 5-8%. De tweede investeert in ontwikkelingslanden en richt zich vooral op vrouwen en het creeren van banen. De minimale investering is daar 50,- en het rendement is 3-4%.

Het eerste wat me opviel is dat alle projecten bij geldvoorelkaar binnen no-time zijn volgeboekt. Een bedrag van een ton wordt typisch binnen een dag door de community opgehoest. De reden zal in de huidige economie te zoeken moeten worden: de rente staat laag, en veel mensen zijn naarstig op zoek naar en goede investering. Persoonlijk denk ik dat een deflatie nog even op zich laat wachten: er staan nog steeds veel te veel mensen in de rij te wachten tot de  koers een dip krijgt, dus zodra een dip zich voordoet, zal de koers direct hersteld worden.

Maar dat terzijde. Crowdfunding heeft een groot nadeel met hypotheek aflossen gemeen: het is extreem verslavend. Zodra je iets hebt geinvesteerd, wil je zo snel nog een keer investeren. Ik heb daarom het volgende besloten. Ten eerste ga ik altijd alleen het minimale bedrag investeren, dus respectievelijk 100,- en 50,-. Op deze manier spreid ik het risico optimaal, en -niet onbelangrijk-, heb ik zoveel mogelijk kicks van het investeren:-)
Ten tweede moet ik een maximaal limiet op mijn investeringen zetten. Daarom heb ik besloten om nooit meer dan ons passieve inkomen kwijt te willen zijn. En voorlopig wil ik niet meer dan E1000,- uit hebben staan.
Daarnaast is het onderwerp van de investering niet onbelangrijk. Het zal geen verrassing zijn dat ik vooral productieve en educatieve doelen wil steunen, en bijvoorbeeld geen horeca of entertainment. In het geval van ontwikkelingslanden geef ik de voorkeur aan landbouw en vrouwen als eigenaar. In mijn ogen is dit de plek waar het in ontwikkelingslanden begint: als vrouwen hun eigen voedsel en geld kunnen creeren, dan worden deze vrouwen minder afhankelijk van mannen.

Qua berekening voor de saving ratio ga ik niet te ingewikkeld doen: ik beschouw alle transacties als passief inkomen/uitgaven. Ik tel het uitgeleende vermogen niet mee als eigen vermogen. De reden is dat het uitstaande vermogen voorlopig relatief weinig zal blijven. We moeten het niet ingewikkelder maken dan het is.
Doordat ik de komende tijd wat geld wil investeren, zal ons passieve inkomen dus wat minder zijn dan normaal. Maar we hopen natuurlijk dat dit zich in de toekomst uitbetaald.

Hoeveel geld levert mijn werktijd op?

Dit blog heet "Geld is Tijd", maar tot mijn schaamte kwam ik er achter dat ik nog nooit had uitgerekend wat ik precies voor uurloon heb.
Wel heb ik al ooit berekend dat het bewust 100 rijden op de snelweg mij ongeveer een tientje per uur extra reistijd oplevert, zie hier. Ik vind dat een prima uurloon voor iets waar ik weinig voor hoeft te doen, en bovendien is het beter voor het milieu. Maar ik heb het dus nooit gerelateerd aan mijn normale uurloon. Ik vermoedde dat dit ook rond die koers zou zijn, maar is dit ook zo?

Hoe heb ik mijn uurloon berekend?
Ik ben uitgegaan van wat ik onder de streep verdien. Ik koop nooit iets in de kantine, dus ik tel de kosten van mijn eigen boterhammetjes niet mee. Ik hoef ook geen speciale kleren aan op mijn werk, dus kleedgeld hoeft ook niet. De auto kost, zo heb ik ooit berekend, ongeveer 17.7ct per kilometer. Bovendien ben ik ongeveer op en neer een uurtje onderweg. Ik heb een half uur pauze. Hoewel ik dan niet hoeft te werken, vind ik dit wel verloren tijd, want die tijd zou ik veel liever met familie doorbrengen. Dus in totaal ben ik 9.5 uur per dag aan mijn werk kwijt.
Gelukkig ga ik ook vaak met de fiets. Mijn reistijd is dan bijna 2,5 uur op en neer, en bovendien is een fiets ook niet gratis. Ik gok het op zo'n 2 cent per kilometer. Maar fietsen is een ander verhaal: fietsen is mijn hobby. Als ik niet naar mijn werk zou fietsen, dan zou ik op een ander tijdstip gaan fietsen. Kortom, ik beschouw dit niet als werktijd en werkkosten.
Ten slotte betaalt mijn baas mijn pensioen, enkele verzekeringen, kerstpakket en af en toe uitstapjes met eten enzo. Om het niet te ingewikkeld te maken tel ik dit allemaal niet mee.

Als ik dit allemaal meeneem dan kom ik op....E17,85 per uur! Dit is een heel stuk meer dan ik verwacht had. Het zet me wel aan het denken over dingen die ik zelf doe die eigenlijk heel weinig opleveren. Als ik het zo zie, dan zouden wij al lang een poetshulp moeten hebben.

Maar dit klopt niet helemaal. Sinds oktober ben ik van 36 uur naar 32 uur gegaan. Als ik bekijk hoeveel uren ik nu minder voor mijn werk bezig ben, en hoeveel geld ik netto minder verdien, dan is het verschil slechts E11,75 per uur. Dit heeft vooral te maken met het Nederlands progressief belastingsysteem: hoe meer je verdient, hoe meer belasting je betaalt. Ook heb ik eens gekeken naar hoeveel het waard is om overuren te maken of juist extra vakantiedagen op te nemen. Contracturen leveren mij meer op dan lossen uren, want bij contracturen krijg ik ook nog representatiekosten, vakantiedagen en andere vaste vergoedingen. Voor overuren krijg ik die niet. Het blijkt: overuren zijn slechts E9,50 waard. Nu kom ik al heel dicht in de buurt van mijn gedrag van minder hard op de snelweg en zelf het huis poetsen: het levert mij evenveel op als gewoon werken. En als ik dan kan kiezen, dan werk ik liever voor mezelf dan voor een baas.

Zie ook:
Langzamer rijden: het werkt in de praktijk!
Wat kost onze auto
van 36 uur naar 32 uur

Spaarhypotheek wordt in 2017 versoepeld!

Opnieuwbegonnen wees me er op: in het belastingplan 2017 worden ook woorden gerept over de spaarhypotheek.

De accountant meldt het volgende:
"Aflossen van een spaar- of beleggingshypotheek wordt aantrekkelijker. De tijdklemmen van vijftien en twintig jaar van een kapitaalverzekering eigen woning, een spaarverzekering eigen woning of een beleggingsrecht eigen woning vervallen."

Dit is gunstig voor mensen die al maximaal hebben bijgestort en ingekort op hun spaarhypotheek. De spaarhypotheek kan nog verder worden afgebroken. Voor mensen die nog nooit aan hun spaarhypotheek getornt hebben maakt dit nog niet veel uit. Je kunt eerst beter wat bijstorten, en als je daarna nog steeds geld over hebt beginnen met inkorten.

Persoonlijk vind ik het een goede regel: ik kan goed begrijpen dat er oorspronkelijk een tijdklem op de spaarhypotheek zat, om te voorkomen dat mensen snel profijt willen halen uit hun geld. Maar nu er geen nieuwe spaarhypotheken meer mogen worden afgesloten is het voor de overheid gunstig om te stimuleren om de oude spaarhypotheke nzo snel mogelijk af te ronden. Blijkbaar wil de overheid mensen niet meer in de weg zitten om hun hypotheek af te lossen. Een duidelijke win-win situatie dus.

Ik heb mijn spaarhypotheektool aangepast, zodat je verder kunt inkorten dan 20 jaar, zie spaarhypotheektool

Keldertrap dichtmaken

Onze kelder hoeft er niet perfect uit te zien, maar hij moet wel praktisch zijn. Daarom heb ik een paar jaar geleden al een hoop schappen bijgetimmerd, zodat we genoeg spullen kwijt konden.
Maar onze kelder had nog een vervelende eigeschap: de trap is open. Soms laat ik per ongeluk iets op de trap vallen, waarna de kans groot is dat dit aan de achterkant van een trede eraf valt. En dan kanik vervolgens helemaal in de kelder kruipen om die aardappel te zoeken...

Dus dit vroeg om maatregelen. Niemand zieet die planken, dus het hoeven geen schoonheden te zijn. Ik heb wat oude planken gevonden die onderdeel maakten van onze oude krabpaal:

 Die heb ik er tegenaan getimmerd, en voila:

Op de onderste trede heb ik alleen een latje getimmerd, geen volledige plank. Als ik de trap helemaal dicht zou timmeren, dan zou de lucht achter de trap niet meer kunnen circuleren, en zouden er akelige schimmelplekken kunnen ontstaan.

Zo, een halfuurtje huisvlijt heeft mijn leven weer wat draaglijker gemaakt;-)

zie ook:
andere doe het zelf projecten

De hype rond de supermaan

De maan blijft de gemoederen bezig houden, zeker als er een verschijnsel is dat "supermaan" heet. Praktisch alle nieuwskanalen besteedden aandacht aan de supermaan van gisteren, omdat het de grootste supermaan is sinds 1948. De vraag is, hoe opgeblazen is dit verhaal?

De baan van de maan is niet helemaal rond, maar ellipsvormig. Hierdoor varieert de afstand van de aarde tot maan tussen de 357000km en 406000km. Hierdoor is er elk jaar een periode waarbij de volle maan dichter bij de aarde staat. Dit jaar valt deze periode in de herfst, maar in de verloop van de jaren verschuift deze periode langzaam.

De term supermaan is in 1979 bedacht door de astronoom Richard Nolle voor een maan die minimaal 90% van zijn maximale grootte heeft. Het is dus niet echt een officiele astronomische term, en er hangen ook geen gevolgen aan (hooguit bijgelovige gevolgen). Hoe ziet dat er in een grafiek uit? De blauwe lijn geeft de grootte van de maan, de rode lijn is het criterium voor een supermaan:

Hier zie je dat de maan elk jaar 75 dagen lang in "de supermaanzone" zit. Elke volle maan in deze periode is een supermaan. Daarom hebben de meeste jaren 2 supermanen of zoals in dit jaar, zelfs 3. In deze grafiek laat ook mooi zien hoe groot het verschil is tussen een supermaan en een "uitzonderlijke supermaan" van gisteren: voor het blote oog nauwelijks zichtbaar.

Dus wees niet getreurd: de maan is 2 of 3 keer per jaar een supermaan, de supermaan van gisteren was nauwelijks specialer dan de anderen.

zie ook:
schrikkelseconde