maandag 16 september 2019

Tuinbank zelf gemaakt

Een paar maanden geleden heb ik van oude plafondplanken uit de gang een hangtafel met barkrukken gemaakt. Maar sommige bezoekers van mijn huis houden niet van hoge barkrukken en bovendien had ik nog steeds een ladinkje hout over dat mij smeekte om er iets van te maken, dus is het dit geworden:
In dit hoekje van het afdak plant ik elk jaar cherrytomaten enzo, maar meestal wordt het na een tijd het hele wildernis:
Daarom wilde ik die hoek gebruiken voor ene bank, maar eigenlijk wilde ik nog steeds tomaten kunnen planten. Zo kwam ik op het idee om een tuinbank te maken met plantenbakken in de rugleuning:
Het leek simpel, maar stiekem had ik al een best lange lijst van eisen:
  • het moet precies onder het afdak passen
  • er moeten precies 3 bloembakken in de rugleuning passen
  • het moet gemaakt worden van resthout dat ik nog heb. Dat betekent ook dat ik alles in een veelvoud van de houtdikte wil maken, zodat ik minimaal aan zaagverlies heb.
Een hoop gepuzzel dus..
Een dingetje maakte het iets gemakkelijker: de zichtbare planken moesten zeker van plafondplanken zijn; de steunbalken eronder kunnen ook van andere planken zijn. Hier ben ik de zijkant aan het maken:
En hier zie je dat ik van pallethout extra steunen heb gemaakt. Het vierkante plankje in het midden heb ik toegevoegd om de rugleuning extra sterk te maken tegen schuifspanning: zeg maar als meten naar links en rechts gaan wiebelen op de bank. De achterkant zie je niet, dus kan gewoon geverfd blijven. Wel heb ik de verf weggeschuurd als er een lijmverbinding kwam.
De zijleuningen wilde ik eerst van binnen openlaten, zodat je er een drankje ofzo kunt neerzetten. Uiteindelijk heb ik toch besloten om het dicht te maken. Het kostte immers weinig hout, en het ziet er veel netter uit:
En toen was de bank af en het hout bijna op. Van de laatste planken heb ik er nog een klein tafeltje uit kunnen persen:

En zo hebben we de hele zomer gegeten:-)


Ik vind dat de bank er erg strak uitziet, ben heel blij met het resultaat. Ik denk dat er hooguit voor 5,- tot 10,- aan lijm en schroeven in zit. Al het hout was afval. En nu kunnen we er nog hopelijk jaren van genieten.

Zie ook:
plafond uit de gang slopen
tuin hangtafel met barkrukken

maandag 9 september 2019

Overzicht van mijn 5 hypotheken

Het heeft even geduurd, maar eindelijk heeft mijn hpyotheekboer mijn hypotheekoverzicht bijgewerkt. In 2010, toen "ik" nog  "wij" was, hebben we een hypotheek afgesloten die grofweg voor de helft aflossingsvrij was (rode lijn) en voor de helft spaarhypotheek (groene lijn). Als ik deze twee componenten bij elkaar optel krijg ik dus 100% hypotheek. De stippelijnen geven het oorspronkelijke plan aan.

Dit jaar heb ik de hele hypotheek overgenomen, en is mijn hypotheek grafiek een behoorlijk vrolijke boel geworden. Dit is het plan voor de komende tijd:
Ik mag slechts de helft van de (rode) aflossingsvrije hypotheek overnemen. Het andere deel (geel) is annuitair geworden, en wordt de komende 30 jaar afgelost. De (donkergroene) spaarhypotheek is ook doormidden gehakt. Maar het mooie is dat ik wel de hele spaarpot heb kunnen overnemen. De spaarhypotheek is dus half zo groot, maar de spaarpot is dus relatief zeer vol. Het gevolg is dat ik niets meer kan bijstorten. Sterker nog, ik heb de spaarhypotheek ongeveer 10 jaar moeten inkorten om niet buiten de bandbreedte te komen. Ik vind het prima zo. De rente van de spaarhypotheek staat deze hele periode vast. er is dus geen onzekerheid meer over dit hypotheekdeel: hij suddert gewoon door waarbij ik maximaal hypotheekrenteaftrek en maximaal spaarrente geniet, en over pakweg 10 jaar is dit deel afgelost. Na 2030 is er geen donkergroene lijn meer.
De andere helft van de spaarhypotheek is ook annuitair geworden en wordt aangegeven als lichtgroen. Over dit stuk moet ik 5.3% rente betalen dus staat het hoogst op de nominatielijst om versneld af te lossen.
 Ten slotten is er nog een kleine nieuwe schuld van 6000,-. Deze schuld zou ik in principe binnen een jaar ofzo kunnen aflossen, maar hij heeft een rente van 2 komma nogwat, dus heeft geen prioriteit.

Oja, en de blauwe lijn is de WOZ waarde.Zo kan je mooi zien dat de keet ondertussen weer boven water staat. Ik ga geen uitspraken doen over het vervolg van deze lijn.

Al met al een bonte verzameling dus. Ik zie het hebben van veel hypotheekdelen maar als voordeel: ik kan steeds kiezen welk deel ik ga aanpakken. Misschien ga ik wel een keer van een deel de rentemiddelen ofzo, maar van andere delen juist niet, omdat ik die liever aflos.

wat ik wel een apart detail vindt: we mogen geen aflossingsvrije hypotheken meer, maar de nieuwe hypothkeen mag ik wel opnieuw over 30 jaar aflossen. Het gevolg is dat ik in 2040, als de oorspronkelijke hypotheek zou aflopen, in de nieuwe situatie ongeveer net zoveel heb afgelost als in de oude situatie.



En dan de maandelijkse kosten. Tot afgelopen jaar bestond mijn rekening uit 4 elementen: rente aflosvrije hypotheek (rood), rente spaarhypotheek (donker groen), inleg en orv voor spaarhypotheek (paars) en hypotheekrenteaftrek (blauw). De hypotheekrenteaftrek krijg ik terug, dus is negatief. Om toch de lijntjes op elkaar te kunnen stapelen begin ik met de negatieve HRA, en stapel daarna de rest er bovenop. In de afgelopen jaren heb ik veel bijgestort in de sparhypotheek, dus de inleg was al flink gezakt. Zo gaat het plaatje er in de toekomst uitzien:
De aflossingsvrije hypotheek en spaarhypotheek zoijn voor de helft omgezet in annuitaire delen. De premie van deze delen blijft dus de hele looptijd gelijk. Maarja, naarmate de hypotheek krimpt, neemt ook de hypotheekrenteaftrek af. De nettokosten gaan dus langzaam stijgen. Maar in 2030 is de spaarhypotheek klaar, en vervalt er dus een heel groot stuk aan kosten.

De tijd gaat het leren hoe deze grafiek er daadwerkelijk uit gaat zien. Het lijkt me in ieder geval een mooi streven om te voorkomen dat de maandelijkse kostengrafiek gaat stijgen. Met ongeveer 1000,- per jaar aflossing kan ik dat al voorkomen.

maandag 2 september 2019

Scheiding positief effect op saving rate



Alle financiele uitzuigers (notarissen, advocaten) zijn betaald, dus tijd om de balans op te maken: hoe vergaat het met mijn saving rate? Wat blijkt tot mijn verbazing: het gaat beter dan ooit:
Sinds we rond eind 2018 onze financien hebben gescheiden gaat de saving rate een flink stukje omhoog. Dit betekent blijkbaar dat mijn ex inderdaad buitenproportioneel aan de huishoudbeurs lurkte, of dat ik buitenproportioneel zuinig ben, of beide. In de laatste maanden zitten er wel veel extreme pieken en dalen in de grafiek. Ik heb de notaris moeten betalen, maar dat valt blijkbaar redelijk weg tegen het vakantiegeld dat een maand later kwam.

Dit is de tweede belangrijke grafiek waar de scheiding geen negatieve dip veroorzaakt. Mijn eigen vermogen grafiek zou eignelijk flink moeten zakken omdat ik een stuk overwaarde heb moeten afgeven, maar tegelijkertijd is de WOZ waarde gestegen, en die vallen mooi tegen elkaar weg, zie ook plons! huis boven water


Dus voor de rest eigenlijk niks spannends te melden. Tja, en wat doe je als je in excel al een uur naar een grafiek staart? Dan ga je proberen een grafiek te maken die nog meer inzicht geeft! Ik werd eignelijk benieuwd hoe mijn eigen vermogen verdeeld is. Dus heb ik (de jaarlijkse gemiddelden van) de bovenste grafiek nog een keer gemaakt, maar opgesplitst per soort vermogen:
Ik heb de schulden als eerste gedaan, zodat de grafiek negatief begint. Daar bovenop worden de vermogen elementen gestapeld. Zo zie je dat ik een tijdje de auto op de balans had staan, maar het ding is nu dermate oud dat hij afgeschreven is. Voor de rest staat er alleen vastgoed (WOZ waarde) en financiele bezittingen op. Beleggingen doen op dit moment dus nog nauwelijks mee, eerst even verder aflossen en wachten op een crisis.

En als ik toch bezig ben met gestapelde grafieken, dan kan ik ook mooi zulke grafiek maken van het passief inkomen. Het percentage in onderstaande grafiek is het passief inkomen gedeeld door de uitgaven. Als dit percentage 100% is, dan kan ik dus van mijn passief inkomen leven:

In dit geval heb ik het resultaat van beleggingen als eerste gedaan, wat dat is de enige mogelijke "negatieve passieve inkomen". Zo heb ik een tijdje geinvesteerd in crowdfunding, die het dipje in 2017. Voor de rest is de belastingtoeslag vooral kinderbijslag, en die krijg ik nu niet meer. Daarnaast hebben we een keer een donatie van ouders ontvangen, en ontvang ik jaarlijks een donatie van een trouwe bloglezer. Als je graag veel lichtblauw ziet in deze grafiek, dan weet je wat je te doen staat:-)


zie ook:
plons! huis boven water
mijn hypotheekverloop

maandag 26 augustus 2019

Dit is de beste crisis indicator... en hij staat op rood!

In het verleden behaalde resultaten geven geen garantie voor de toekomst. Is er dan helemaal niets waarmee we kunnen voorspellen of er een economische crisis aan zit te komen? Toch wel. In het verleden hebben we al veel ervaring opgebouwd. Zo zijn er veel indicatoren gevonden die later bleken te correleren met de crisis. Zo is er de PE ratio oftewel "price earnings ratio":


Deze grafiek geeft grofweg de verhouding tussen de waarde van aandelen en de winst, bijvoorbeeld dividend. Het werkt zo: als de koersen laag zijn, maar het dividend is nog steeds hetzelfde, dan krijg je dus veel winst per ingelegde euro. Dit maakt het populair om geld naar de beurs te brengen (zoals 10cc hier zingt), bovendien hebben veel mensen de verwachting dat de koers zal gaan stijgen.
Maar als de koers stijgt, maar het dividend niet meestijgt, dan wordt de PE ratio dus steeds hoger. De dividend moet over steeds groter aandelenvermogen verdeeld worden. Vaak stijgen de aandelen nog gewoon een stukje door, omdat mensen nog steeds verwachten dat ze koerswinsten kunnen halen. Maar na een tijdje zal de bubbel knappen, omdat de aandelen teweinig opleveren voor het geld dat ze kosten. Op dit moment is de PE ratio ongeveer net zo hoog als vlakvoor de beurskrach van de jaren dertig...

Nog een indicator dan? De afgelopen eeuw wisselden periodes van economische voorspoed en crises zich in een behoorlijk regelmatig tempo af. De langste periode van economische voorspoed was in de jaren tachtig: ongeveer 10 jaar lang. In alle andere periodes hadden we alweer sneller te maken met een recessie. de grafiek hieronder geeft het mooi weer:

Op dit moment zitten we al 108 maanden in economische voorspoed. Gaan we een record verbreken, of breekt onze economie eerder?

En zo heb je nog tientallen verschillende indicatoren voor recessie. Voor de meest vage indicatoren (zoals de big mac indicator), zie howstuffworks

Maar wat is de beste crisis indicator? 
De indicator die het de laatste 6 crises bij het rechte eind had, was de "inverse yieldcurve". De watte? De inverse yield curve. Het zit zo: overheden en banken zetten leningen op de markt. Dit zijn korte en lange termijn leningen. Normaal gesproken is de lening voor een lange termijn iets duurder (dus hogere rente) dan de lening voor een korte termijn. Er zit namelijk wat risico ingebakken voor het geval de rente in de toekomst gaat stijgen. Dit noemen ze een "normale yieldcurve". 

Maar als banken en overheden bang zijn voor een crisis, kan het voorkomen dat de lange termijn rente lager is dan de korte termijn rente. Op deze manier willen ze de belegger verleiden om voor langer in het schip te gaan, ondanks een aankomende crisis. Dit is de "inverse yieldcurve"

De onderstaande grafiek geeft het verschil tussen korte en lange termijn leningen in de VS weer, en de periodes van recessie. En wat blijkt? De laatste 6 keer dat er een inverse yieldcurve was, begon binnen een jaar een recessie! De inverse yield curve daarvoor, in 1966, was een "false positive", daarna duurde het nog een stuk of 5 jaar. Maar deze indicator is dus al 50 jaar 100% correct!

Gaat hij deze keer weer correct zijn? Niemand kan het zeggen. De enige "verzachtende omstandigheid" is dat op dit moment de rente historisch laag staat. Deze situatie hebben we nog niet eerder gehad, dus we weten niet precies hoe de economie erop reageert. 

Voor meer info, zie bijvoorbeeld NRC.

Mijn inschatting? Twee jaar geleden voorspelde ik een crisis binnen 5 jaar. Bedenk dat een flinke crisis de economie een stuk of 5 jaar teruggooit in de tijd, dus dat de laatste 5 jaar niet slim is om te investeren. Nu voorspel ik dat het binnen 2 jaar gebeurt. En om een wilde schatting te doen van het moment: komende oktober. Oktober is altijd een leuke maand voor een recessie, en dat is de maand van de Brexit. Maar het kan net zo goed al eerder, omdat mensen hun geld vlak voor de recessie terugtrekken.


Wat nu?
Dus al je geld van de beurs halen? Geld dat al op de beurs kan prima blijven staan. Het overleeft de crisis wel. Maar nu het lijkt me niet de ideale tijd om meer geld naar de beurs te brengen. Ik houd het nog even in de broekzak voor als de crisis begint, of ik ga aflossen op de hypotheek. 

Zie ook:

maandag 19 augustus 2019

Wat is het resultaat van periodiek inleggen?

De afgelopen weken heb ik het rente op rente effect besproken en laten zien dat het redelijk eenvoudig te berekenen is. Maar wat als we bijvoorbeeld elk jaar hetzelfde bedrag inleggen? Kunnen daar ook een simpele formule voor maken? Het antwoord is ja, en het is de kern van mijn spaarhypotheektool en annuitaire tool. Ik riskeer hiermee dus dat niemand meer mijn tools gaat gebruiken en de formules zelf gaat toepassen, maar het zij zo.

Stel ik leg elk jaar "I" in met een rente van "r". Na een jaar heb ik dan:

na 1 jaar: I(1+r)
na 2 jaar: I((1+r)+(1+r)2)
na 3 jaar: I((1+r)+(1+r)2+(1+r)3)

Enzovoorts. Stel dat ik elk jaar 100,- inleg met 4% rente, dan is I dus 100 en r 0.04. Na 1 jaar heb ik 104,-, na 2 jaar 212,16 en na 3 jaar 324,65. Kijk, dat tikt nog eens aan!

Voor computers is dit natuurlijk allemaal peanuts om te berekenen, maar na vele jaren wordt dit toch wel een gedrocht van een formule. Kan het simpeler? Jawel! Het bovenstaande kunnen we ook schrijven als:

I∑n=1t (1+r)n

En dat herkennen wiskundigen als een zogenaamde "meetkundige rij". En daar kan je met behulp van inductie een mooie formule van maken:

eindbedrag na t jaren = I((1+r)t-1)(1+r)/r

Dit is alles! Even controleren als I=100, r=0.04 en t=3: 100x((1+0.04)3-1)(1+0.04)/0.04 = 324,65 Tadaa! Kritische lezers zullen gezien hebben dat de fomule niet werkt als de rente nul is, dan delen door nul is flauwekul. Maarja, als de rente nul is, dan is het bedrag na 3 jaar natuurlijk gewoon 3x100=300,-

Deze formule kan je ook gebruiken voor als je per maand inlegt, maar dan wordt het ietsje ingewikkelder, want dan moet je je rente eerst naar rente per maand omrekenen.

Maar je kan ook gewoon mijn spaartool gebruiken:
Met deze tool kan je het verloop van zowel eenmalige als periodieke inleggen bekijken. Het leuke is dat hij ook achteruit kan rekenen: aan de linkerkant kan je aangeven welk onbekend getal hij voor je moet uitrekenen. Wil je bijvoorbeeld weten hoeveel je periodiek moet inleggen om een bepaald doelkapitaal te bereiken, dan selecteer je links "periodieke inleg", en vervolgens vul je de juiste looptijd, rente en eindbedrag in. De periodieke inleg past dan automatisch aan zodat de som weer klopt!


Doe er je voordeel mee!


zie ook:
Rente op rente het 8ste wereldwonder? 
Rente op rente: produktie en produktiemiddel tegelijk 
Hoe groot is het rente op rente effect?
Simpel rente op rente truukje: de 72 regel
link naar spaarhypotheektool
link naar annuitaire hypotheektool
link naar spaartool

maandag 12 augustus 2019

Simpel rente op rente truukje: de 72 regel

Zoals we vorige week hebben gezien is rente op rente redelijk eenvoudig uit te rekenen, maar helaas net iets te ingewikkeld om even uit je hoofd te schatten. Toch is er een leuk en eenvoudig truukje dat de verdubbeltijd vindt, oftewel de tijd die nodig is om een bedrag te verdubbelen:

"De verdubbeltijd in jaren is 72 gedeeld door de rente"

Wow! is het zo simpel? Stel je rente is 4%. Dan is je verdubbeltijd dus 72 / 4 = 18 jaar.

In werkelijkheid is het 17,7 jaar. Niet slecht dus! Nog eentje? Voor 3% geldt 72 / 3 = 24 jaar. Scheelt maar heel weinig met de 23 en een half jaar dat-ie in het echt is.

Hoe werkt dit?

Luca Pacioli was een Italiaanse wiskundige die het truukje in 1494 als eerste beschreef. Het werkt zo: vorige week zagen we al hoe een inleg groter wordt na enkele jaren:


bedrag na 1 jaar = (1+r)
bedrag na 2 jaar = (1+r)x(1+r) = (1+r)2
bedrag na 3 jaar = (1+r)3

De vraag is nu: na hoeveel jaar is het bedrag verdubbeld, oftewel:
bedrag na t jaar = (1+r)t = 2

Om dit op te lossen moeten we een logaritme toepassen:
t = log(1+r)2

De grafiek van deze functie ziet er zo uit:

"hey, dat lijkt veel op de grafiek van 72 / rente" moet onze Luca gedacht hebben:

Dit is best bijzonder. Deze twee wiskundige formules hebben niets met elkaar te maken, en toch lijken ze verdraaid veel op elkaar. Maar dus niet precies. Misschien is die 72 niet zo goed gekozen, en zou het een beetje anders moeten zijn. Kunnen we de exacte waarde van dit getal berekenen. Laten we het getal C noemen. Dan geldt dus:
t = log(1+r)2 = C / r
C wordt dus:
C = log(1+r)2 x r

In grafiekvorm:

Mmmm..72 is alleen leuk als je 8% rente hebt. Het is helaas al weer een tijdje geleden dat ik 8% rente kreeg. Voor rentes anno 2019 is 69 of 71 een stuk beter. Had Luca dan zulke rendabele aandelen? Waarschijnlijk gebruikte hij het getal 72 omdat dit getal gemakkelijk deelbaar is door veel getallen (72 = 2x36=3x24=4x18=6x12=8x9).
Dus als je snel een schatting wilt maken van je verdubbeltijd: neem dan gewoon 70 of 72 en deel het door de rente. De afwijking die je hebt is te klein om je er druk om te maken.
 
Zie ook:
Rente op rente het 8ste wereldwonder? 
Rente op rente: produktie en produktiemiddel tegelijk 
Hoe groot is het rente op rente effect?

maandag 5 augustus 2019

Hoe groot is het rente op rente effect?

Rente op rente is geen 8ste wereldwonder, maar toch kan het een klein bedrag tot iets gigantisch laten groeien. Vorige week hebben we dat gezien als de rente 100% procent is, oftewel dat de hoeveelheid elke keer verdubbeld. Helaas ken ik geen investeringen die een rendement van 100% geven, dus is het zinniger om eens naar kleinere rentes te gaan kijken.

Als er rente wordt uitgekeerd komt er een bepaald percentage bij de inleg. Percentage betekent letterlijk "per 100". Als iets dus 4% rente geeft, dan krijgen we 0.04 keer de inleg erbij. Ik reken lever met 0.04 dan met 4%. Laten we dit getal even r noemen. Als je inleg op het begin 1 was, dan is na een jaar het gespaarde bedrag (1+r).

Hoeveel is het na 2 jaar?  In het tweede jaar krijg je weer (1+r) = 1.04 keer het huidige bedrag. Dus wordt het (1+r)x(1+r). Van middelbare school hebben we geleerd dat je alle alle termen binnen de haakjes met alle termen binnen de andere haakjes moet vermenigvuldigen, dus wordt het:
(1+r)x(1+r) = 1x1+rx1+1xr+rxr = 1+2r+r2 (ik laat vanaf hier de "x" weg, dus 2xr is gewoon 2r)


De eerste term (1) is gewoon je inleg, de tweede term (2r) is de rente over 2 jaar, en de r2 is de rente op rente. In het geval van 4% krijg je dus 0.08 rente, en het rente op rente effect is 0.0016, ruim eentiende cent dus.

Hoe gaat het verder? Na 3 jaar is je bedrag gegroeid tot (1+r)x(1+r)x(1+r). Ik ga dit niet helemaal uitschriven, maar dit is 1+3r+3r2+r3
De "rente op rente" term, r2 is nu al 3 keer zo groot geworden, dus 0.0048. Al bijna een halve cent! Ook is er een extra term bijgekomen, r3, maar bedenk dat die term wederom 25 keer zo klein is als de vorige term. Deze term kunnen we voorlopig verwaarlozen.

Wat is er tot nu toe opgevallen: de "gewone" rente wordt elk jaar eentje meer (r, 2r, 3r), maar de rente op rente gaat van 0, naar r2 naar 3r2. De grote vraag is nu: hoe gaat dit verder? Zit er regelmaat in?

Het antwoord is: natuurlijk! In de 17de eeuw ontdekte Blaise Pascal een bijzondere getallendriehoek, waarbij elke getal de optelling is van de twee bovenliggende getallen:
Wat blijkt nu? Dit zijn precies de termen die bij rente op rente samenkomen!


na 0 jaar: 1
na 1 jaar: 1 + r
na 2 jaar: 1 + 2r + r2
na 3 jaar: 1 + 3r + 3r2 + r3
na 4 jaar: 1 + 4r + 6r2 + 4r3 + r4

De "r2" term is dus steeds de rente op rente term. De term kan je dus berekenen door de term van het vorig jaar te pakken plus de hoeveelheid rente in het vorig jaar. Voor het 5de jaar wordt de rente op rente term dus 6+4 =10. Daarna wordt hij 10+5=15. En die term loopt best hard op: 1, 3, 6, 10, 15, 21, 28, 35.
In dit geval is r gelijk aan 1/25. Zodra de rente op rente term de 25 is gepasseerd, is de rente op rente term dus gelijk aan 1 jaar extra rente!

Er is nog een ander wiskundig grapje waar deze getallen terugkomen: in de hoeveelheid stippen in een driehoek:
En dit plaatje geeft meteen een directe formule voor de rente op rente (af te leiden door middel van volledige inductie, maar dat laat ik achterwege). We kunnen m helaas niet direct gebruiken, want pas na twee jaar geldt "T1" in het plaatje. Na een beetje stoeien met variabelen krijgen we:

eindbedrag = inleg x (1 + j x r + 12j(j-1)r2)

met j=aantal jaren en r = rente als fractie.
De eerste term (1) is gewoon je inleg, de tweede (j x r) de gewone rente, en de laatste term de rente op rente.

Voorbeeld: met 3% rente heb ik na 9 jaar 12 x 9 x (9-1) x 0.032 = 0.0324, dus ruim 3 cent aan rente op rente, bovenop de 27 cent aan reguliere rente. Met andere woorden: je hebt na 9 aar een extra jaar aan gratis rente ontvangen!

Rente op rente is dus redelijk eenvoudig uit te drukken in een simpele formule. Maar het kan nog simpeler. Zie volgende week!

zie ook:
is rente op rente het 8ste wereldwonder?
rente op rente: produktie en produktiemiddel tegelijk

maandag 29 juli 2019

Rente op rente: produktie en produktiemiddel tegelijk

Nog steeds beschouwen mensen rente op rente als 8ste wereldwonder. Hoe kan het dat geld steeds harder groeit?

Rente op rente heeft voor mensen iets tegennatuurlijks. De meeste mensen krijgen elke maand hetzelfde salaris, de auto rijdt elke dag even hard en een fabriek produceert elke dag evenveel produkten. Onze auto gaat niet elke dag een paar procent sneller, totdat hij door de geluidsbarriere gaat. Wij zijn gewend aan dingen die constant produceren.


In de natuur gaat het anders. Ik heb een druivenstruik in de tuin. Die gaf in het eerste jaar een paar schamele trosjes druiven. Het jaar erna waren het al een stuk of 4 flinke trossen. Daarna werd het pak 'm beet 8 trossen. Zo ging het een paar jaar door, totdat ik meer ging snoeien om te voorkomen dat de hele tuin zou overwoekeren.
Mijn druivenstruik groeit niet alleen druiven, het groeit ook druivenstruik. Of om in economische termen uit te drukken: de druivenstruik produceert, maar investeert ook in het productiemiddel.

Zo is het ook met geld op een spaarrekening of belegging: het geld produceert geld, maar het geld wordt direct ingezet als productiemiddel: de rente gaat het jaar erna zelf ook rente produceren.

En net als bij planten, zit het geduld in de lange termijn. Op het begin is een plantje kwetsbaar en lijkt het nauwelijks te groeien, maar na een paar jaar is het snoeien nauwelijks bij te houden.
Een voorbeeld dat mooi illustreert dat bij rente op rente het venijn in de staart zit is Om een gevoel te krijgen dat bij groeien het venijn in de staart zit is de schaakbordlegende. De legende gaat over de uitvinder van het schaakbord, en een koning die zo blij was met dit spel dat hij de uitvinder alles wilde geven wat hij mar wilde. De uitvinder antwoordde dat hij op het eerste vakje 1 graankorrelte wilde, op het tweede 2, op het derde 4, en op de volgende steeds 2 keer zoveel graagkorrels.
bron: wikipedia


De koning was aanvankelijk beledigd omdat de beloning heel klein leek. Maar toen de assistenten van de koning gingen rekenen, kwamen ze uit op... 18 446 744 073 709 551 615 graankorrels! Dit is ongeveer 1500 keer de jaarlijkse wereldproductie van tarwe! Hoe de legende afloopt verschilt van boek tot boek, in sommige verhalen wordt de uitvinder een belangrijke adviseur, in andere verhalen belandt hij op de brandstapel...

De volgende vraag is dan: hoe is het graan verdeeld over de vakjes? Hoeveel procent van het graan ligt er op het laatste vakje? Om dat te zien kunnen we beter eerst naar het eerste deel kijken. Op vakje 1 en 2 liggen samen 3 korrels. Op vakje 3 liggen er 4, dus eentje meer. Op vakje 4 liggen er 8, dus precies 1 meer als alle vorige vakjes. Zo kan je door beredeneren dat op het laatste vakje 1 korrel meer ligt dan op alle voorgaande vakjes bij elkaar! Op de eerste 63 vakjes ligt dus net iets minder dan 50%. Het lijkt alsof de eerste vakjes er niet toe doen, maar als de eerste vakjes er niet waren, was de berg graankorrels nooit zovaak verdubbeld.

Dit lijkt heel veel op een ander gedachte experiment. Wat heb je het liefste: een miljoen euro, of 1 eurocent op 1 januari, 2 op 2 januari, 4 op 3 januari, 8 op 4 januari enzovoorts?
Laat ik je de berekening besparen: al die centen samen leveren ruim 20 miljoen op!

Wat is hier de les? Iets dat geld produceert is leuk, maar het wordt een stuk leuker als je het geld in kan zetten op nog meer geld te produceren. En als je een hele lange adem hebt...

Maarja, helaas zijn er weinig investeringen die in korte tijd het geld laten verdubbelen. Laten we volgende week kijken naar gewone dagelijkse rentes.


Zie ook:
rente op rente het 8ste wereldwonder?

maandag 22 juli 2019

Is rente op rente het 8ste wereldwonder?

Samengestelde rente oftewel rente op rente blijft nog steeds veel mensen verbazen. De wereldberoemde wetenschapper Albert Einstein zou ooit gezegd hebben "rente op rente is het 8ste wereldwonder". Reden genoeg voor mij om eens wat dieper in te gaan op dit fenomeen.

Het citaat van Einstein wordt door heel veel blogs en artikelen over investeren aangehaald. Maar wat ik me afvraag: heeft hij het daadwerkelijk gezegd?

Quotes van Einstein schijnen iets magisch te hebben. Einstein is waarschijnlijk de meeste beroemde wetenschapper: een naam die gemakkelijk te onthouden is, stereotype wetenschapper uiterlijk en bovendien duitser, wat wil je nog meer? Bovendien heeft Einstein mooie quotes in de wereld gebracht. Hij was veel bezig met politiek en ook gebrukte hij scherpe uitspraken om met mijn collega's te discussieren. Het is dus best logisch dat er wellicht wel eens ooit een quote in de schoenen van Einstein wordt geschoven die helemaal niet van Einstein is.

Hoe zit het met de quote over samengestelde rente? De kans is klein dat hij het gezegd heeft, om de volgende redenen:
  • De eerste verschijning van de quote die terug te vinden is, dateert uit 1983. Helaas was onze geleerde al in 1955 van ons heengegaan. Het is best vreemd dat een quote 28 jaar wordt doorverteld voordat hij in geschreven vorm wordt vastgelegd.
  • De quote varieert van bron tot bron. Soms hebben ze het over dat rente op rente het achtste wereldwonder is, soms de grootste uitvinding aller tijden, de ingewikkelste theorie van het heelal, of ingewikkelder dan de relativiteitstheorie.
 Dus is stel voor dat we Einstein in het vervolg hier buiten laten en gewoon te kijken wat samengestelde rente is. Volgende week zal ik laten zien hoe eenvoudig, maar elegant rente op rente is.

Of om Albert Einstein te citeren: "Als je het niet simpel kan uitleggen, begrijp je het zelf niet goed genoeg."

Maar dat zal vast ook niet echt van Einstein zijn geweest

maandag 15 juli 2019

Waarom is annuitair beter dan lineair? Nu interactief!

Vaak lees ik dat een lineaire hypotheek "beter" zou zijn dan een annuitaire hypotheek. Met veel bombarie wordt dan een rekenvoorbeeld gegeven waarbij wordt berekend wat een lineaire en annuitaire hypotheek over de hele looptijd kosten (zie bijvoorbeeld wegwijs, telegraaf, rente.nl, financieelonafhankelijkworden). Een paar jaar geleden heb ik hier al heel wat over verteld, maar ik ben nu op vakantie, dus leek het me een prima moment om dit verhaal nog een keer te herhalen. Bovendien heb ik ondertussen een hypotheektool voor linaire en annuitaire hypotheken, zodat je alle voorbeelden interactief kan naberekenen:


Maargoed, terug naar de regeltjes. Hoe zit het ook alweer?
Sinds 2013 is de eis om hypotheekrenteaftrek te krijgen drastisch versimpeld. Geen spaarhypotheekconstructies, bandbreedtes of andere ingewikkelde zaken meer. De enige regels die nog gelden zijn:
  • je moet je hypotheek minimaal in 30 tijd annuitair aflossen. Sneller mag dus ook. 
  • Alleen over de uitstaande lening krijg je hypotheekrenteaftrek, dus geen gekke spaarconstructies om de hypotheek maximaal te houden.
Dit is de hele wet. Niet meer, en niet minder. Aangezien de wet zegt dat het ook sneller dan annuitair mag, heb je veel opties: je kunt dus extra aflossen, looptijd inkorten, lineair aflossen (waarbij je dus op het begin extra hoge kosten hebt, maar aan het einde lagere kosten).
Al deze manieren kan je inzetten om je hypotheek sneller af te lossen. Als je extra aflost, wordt je hypotheekbedrag sneller kleiner. Je betaalt dus minder rente, dus de totale kosten zijn lager.
Bij een lineaire hypotheek los je sneller af dan wettelijk noodzakelijk, dus zijn de kosten lager dan bij een annuitaire hypotheek. Een open deur dus. En als we het toch open deuren aan het intrappen zijn: géén hypotheek is nog veel goedkoper!

Waarom vind ik een (puur) lineaire hypotheek dan een slecht idee?
Om de volgende 3 redenen:
(In het onderstaande voorbeeld neem ik een hypotheek voor 100.000, WOZ waarde van 100.000, 3% rente, 42% loonheffing.)

1. Onregelmatige kosten
Bij een annuitaire hypotheek zijn de bruto kosten over de hele looptijd gelijk. Maar omdat het openstaand hypotheekbedrag steeds kleiner wordt, krijg je steeds minder hypotheekrenteaftrek, dus je netto kosten stijgen licht.
Bij een lineaire hypotheek wordt er elke maand hetzelfde bedrag afgelost. Hierdoor daalt de hypotheekrente, dus daalt de maandelijkse premie. De verschillen bij een lineaire hypotheek zijn echter veel groter dan bij een annuitaire hypotheek. De maandlasten van de annuitaire hypotheek zijn slechts 79,- gestegen, maar de maandlasten van de lineaire hypotheek zijn 171,- gezakt. Ik hou niet van onregelmatige kosten.



2. Je betaalt het meest als je het minste hebt
Bij een annuitaire hypotheek lopen de kosten per maand heel langzaam op. De jaarlijkse stijging is in de orde van 1-2%, zie hier. Bij een lineaire hypotheek dalen de kosten elk jaar met 2-3%.
De meeste mensen die net een huis kopen zitten nog maar net op de arbeidsmarkt, dus hebben het niet zo breed. In de meeste gevallen neemt je koopkracht naar verloop van tijd toe. Waarom zou je de meeste premie willen betalen op het moment dat je het minste verdient? Ik zeg niet dat het verstandig is om te anticiperen op loonsverhoging en dus een extra hoge hypotheek te nemen, maar het tegenovergestelde lijkt me ook een beetje overdreven.

3. Juist op het moment dat aflossen gunstig is, los je weinig af.
Dit argument vergt wat uitleg. Zoals je in bovenstaande grafieken ziet, zit er een knikje in de netto maandelijkse premie. De rede is de wet Hillen, die dicteert dat je nooit meer eigenwoningforfait(EWF) betaalt dan hypotheekrenteaftrek(HRA). Voor elke euro die je in het begin aflost, bespaar je netto slechts 1.74% aan rente (3%, waar 42% aan belasting is afgehaald). Zodra de HRA kleiner is dan de EWF, heb je geen belastingvoordeel meer. Dus elke euro die je dan aflost heeft de volle 3% voordeel.
Dus juist op het moment dat je (hopelijk) een hoog salaris hebt, is de premie nodeloos laag, en suddert de hypotheek nodeloos voort zonder enig belastingvoordeel.

Maar zijn dit de enige opties? Ik voel een nieuwsflash aankomen...

Newsflash! Er is meer tussen lineair en annuitair!



Lagere totale kosten: verkort annuitair 
Kies je niet voor een tophypotheek, dus heb je budget om maandelijks meer af te lossen? In plaats van het kiezen voor een lineaire hypotheek, kan je ook een annuitaire hypotheek met kortere looptijd kiezen.
In dit geval zou je kunnen kiezen voor een looptijd van 22 jaar. Op deze manier zijn je initiele maandelijkse kosten ongeveer gelijk aan die van een lineaire hypotheek, maar ben je 8 jaar eerder van je hypotheek af. Bedenk wel dat de maandelijkse premie elk jaar een beetje stijgt, maar allas, wil je een goedkope hypotheek of niet? Op deze manier betaal je over de hele looptijd 6873,- minder dan voor een lineaire hypotheek!

Minimale effectieve rente: annuitair met eindsprint
Wil je optimaal gebruik maken van hypotheekrenteaftrek, en daardoor de hoogste effectieve rente halen? Lost dan op het begin zo langzaam mogelijk af. Hiervoor kies je dus een annuitaire hypotheek van 30 jaar. Maar nét op het moment dat de wet Hillen begint in te kicken, los je het hele restant af.
In dit geval betekent dat je na 25 jaar ineens 24906,- aflost. Dit is inderdaad een groot bedrag, maar het fijne is dat je precies weet wanneer deze aflossing eraan zit te komen, dus je kunt er voor sparen. Let wel op of het toegestaan is om zo'n groot bedrag ineens af te lossen. In dat geval moet je de eindsprint verspreiden over 2 of meerdere jaren.
Deze optie geeft de optimale gemiddelde effectieve rente, namelijk 2.210%. Vergelijk dat met de 2.277% van de lineaire hypotheek. Dit lijkt misschien weinig, maar 0.067% op 100.000,- is 67,- per jaar.

Constante maandlasten: combinatie lineair-annuitair
Wil je over de looptijd niet dat de maandlasten stijgen (zoals bij de annuitaire), maar ook niet dalen (zoals bij de lineaire)? Waarom zou je niet het beste van twee werelden nemen? Als je 40% van je hypotheek lineair doet en 60% annuitair, dan kan je de verschillen ongeveer tegen elkaar wegstrepen. De premiestijging van de annuitaire hypotheek is dan ongeveer gelijk aan de premiedaling van de lineaire hypotheek. Op deze manier komen de maandlasten nooit boven de 385,32. Een stuk lager dan voor een annuitaire (421,60) of lineaire (449,03).

Samenvatting
De onderstaande grafieken vatten de 5 opties samen.


Hieronder is een overzicht van enkele "kengetallen". Het "beste" getal is aangegeven in groen.



lineair
annuitair
verkort
eindsprint
combinatie
hoogste premie
449.03
421.60
517.90
421.33
385.32
verschil hoogste - laagste premie
170.56
78.75
78.75
78.47
20.97
eenmalige aflossing
0
0
0
24906
0
looptijd (jaren)
30.00
30.00
22.00
24.75
30.00
totale kosten
134454
138673
127582
136659
137011
effectieve rente
2.277%
2.232%
2.251%
2.210%
2.250%
  
Zijn dit alle opties? Natuurlijk niet! de opties zijn oneindig! Je mag (meestal) zoveel en zo vaak aflossen als je wilt. Dus voegen we nog een laatste mogelijkheid toe:

Vrijheid blijheid: Annuitair
Geef jezelf 30 jaar lang de vrijheid om te aflossen wanneer je wilt. Neem een annuitaire hypotheek, zodat je de laagste verplichte maandlasten hebt. Elk jaar dat je geld over hebt kan je dit geld in de hypotheek stoppen. 
-Dus erfenis ontvangen? Hoppa, gooi maar in de hypotheek! 
-Auto kapot? Even geen extra aflossingen, dus lekker minimale lasten!

Ook heb je zo de vrijheid om te kijken of er investeringen zijn die beter renderen. Jeweetwel: aandelen, zonnepanelen, spouwmuurisolatie, crowdfunding. Dit is afhankelijk van de vermogensrendementsheffing, de hypotheekrente en het rendement dat je ergens anders kunt halen.
Deze mogelijkheid biedt de meeste vrijheid, maar pas op! Deze optie vereist de grootste spaar-discipline!

Conclusie
Er valt nog genoeg te kiezen in hypotheekland:
-Wil je optimaal rendement? Neem dan de Geld-is-Tijd Eindsprint Hypotheek©
-Wil je minimale totale kosten? Neem dan de Geld-is-Tijd Verkorte Hypotheek©
-Wil je nooit te hoge maandlasten? Neem dan de Geld-is-Tijd Combinatie Hypotheek©
-Ben je zuinig aangelegd en wil je veel vrijheid? Neem dan de Geld-is-Tijd Vrijheid-Blijheid Hypotheek©

zie ook:

link naar de annuitair/linaire hypotheektool

maandag 8 juli 2019

Verlost van jeukende haren

Hoewel ik dagelijks langs de Zuid-Nederlandse eikenlanen fiets, heb ik het geluk dat ik weinig klachten ervaar van de eikenprocessierups. Maar ik had nog wel last van andere jeukende haren: 2 katten. Dit weekend zijn ze eindelijk naar mijn ex gegaan, dus nu is het huis echt van mij!

Ik weet dat er hier veel kattenliefhebbers zijn. Ik vind katten ook best leuk...maar niet in mijn huis. Ze slopen het bankstel:
..de lak van de radiator (dit is echt hele harde lak, ik snap niet hoe die slopers het voor elkaar krijgen)...

---en ze willen overal heen waar ik niet wil dat ze heen gaan. Daarom hadden wij heel veel deurklinken rechtop gezet:

Maar waarom mogen ze niet buiten dan?
Ik heb kippen en meestal veel andere vogels in de tuin. Ik wil niet dat die vogels van de leg raken, of nog erger, in een kattenmaag terecht komen. Daarnaast hebben katten niet genoeg aan een tuin, en zijn de buren dus ook de sjaak. En dat is iets wat ik de buren niet wil aandoen: de katten waren mijn probleem, niet die van de buren.

Maar katten zijn toch heel lief/schattig/snoezig etc?
Ik mag een kat best graag aanhalen. Maar de katten hebben heel weinig aan mij. De katten zouden liever hebben gezien dat ik continue op de bank zou hangen, zodat ze op mijn schoot kunnen springen. Maar in de zomer kom ik nauwelijks in huis, en in de winter zit ik meestal aan een hoge tafel.

Dus nu ga ik genieten van een kattenvrij huis. Na een grondige reinigingssessie heb ik al een groot deel van de haren verwijderd, al zal ik de komende maanden nog genoeg haarballen vinden. Eindelijk kunnen alle deuren open, zodat het wat frisser gaat ruiken.
Ik merk nu pas hoeveel stress die katten me veroorzaakten: elke keer als ik door een deur ga voelt het vreemd dat ik de deur gewoon open kan laten staan, en als ik aan het koken ben en even iets ga weggooien hoef ik niet bang te zijn dat mijn bereidsel al vroegtijdig opgegeten wordt.

Of ik ze ga missen? Ik heb meelwormen en kippen, wat wil je nog meer? En morgen is m'n ex een dagje weg, dus heeft ze gevraagd of ik even de katten kan verzorgen. Prima, zolang het maar niet in mijn huis is.

zie ook:
bankreparatie
kattenkrabpaal

maandag 1 juli 2019

Een half huis gekocht!

Na weken van gedoe rond taxaties en werkgeversverklaringen is het eindelijk gelukt: afgelopen vrijdag heb ik de andere helft van mijn huis van m'n ex overgekocht. de hele toko is nu van mij! Wel is het weer gebleken dat je tot het laatste ogenblik scherp moet blijven. De notaris had me een (zoals gebruikelijk gepeperde) rekening gestuurd. Daarna deelde hij mee dat de afrekening van taxatie en financieel adviseur ook via hem zouden gaan. Maar wat schept mijn verbazing? Meneer rekent hiervoor 22,- aan administratiekosten! Ik heb hem vriendelijk medegedeeld dat ik hier niet voor ga opdraaien en dat ik de kosten gewoon direct aan de rechtmatige schuldeiser overmaak. Hiermee ging hij akkoord. Pfff...ik hoop dat het lang duurt voordat ik weer met overprijste wetsfiguren te maken heb...

Heel toevallig heeft mijn ex een paar weken geleden de sleutel van haar huurhuis gekregen, en afgelopen zaterdag is ze haar meubels komen ophalen. Eindelijk begint er weer een beetje ruimte te komen. De garage is de afgelopen 9 jaar nog nooit zo leeg geweest. Dit gaat binnenkort een hele mooie mancave worden:-)
Er staan nog wel heel veel spullen van haar op zolder. de afgelopen weken heb ik al veel dozen gebracht als ik mijn zoontje breng of haal, en daar ga ik voorlopig nog mee door. Volgens mij begint ze langzaam te beseffen dat ze toch echt heel veel spullen heeft.

Ik zeg nu wel dat het huis van mij is, maar eigenlijk is het volgende week pas van mij, want dan verhuizen de katten. Dan kan ik eindelijk mijn muziekinstrumenten in de kamer zetten zonder dat ze gesloopt worden, kan ik met warm weer deuren opzetten, en gaat het huis minder stinken.

Maar grofweg kan ik nu wel zeggen dat de scheiding afgerond is. En het mooie is dat we nog steeds prima door een deur kunnen. Ik vind dat we daar ons best een schouderklopje voor mogen geven. Meestal als ik mijn zoontje breng of haal blijf ik nog wel even een praatje maken. En ook met haar familie kan ik nog steeds genoeg lol maken.

Het begint nu ook heel wat rustiger in mijn hoofd te worden. Vooral die stress rond de hypotheek en het zorgen voor katten heeft me veel stress opgeleverd. Dit was ook een van de redenen waarom ik mijn tweede baan te druk vond. Dit jaar was gewoon teveel van alles. Volgend jaar hebben we besloten dat we de lessen van te voren goed gaan plannen, zodat ik beter op tijd weet wat het onderwerp is, en we gaan meer interactieve lessen doen. Hiermee denk ik dat het een stuk beter wordt.


Zo, kan ik me weer gewoon gaan bezighouden met hypotheek aflossen en het huis verbeteren!

maandag 24 juni 2019

Barebone jaar: geen televisie abonnement meer

Eind vorig jaar heb ik besloten om al mijn vaste lasten onder de loep te nemen, om te kijken welk minimalisme het beste bij me past. Nu is het de hoogste tijd om te kijken wat ik op internet, tv en bellen kan beknibbelen.

Bellen
Op dit moment heb ik een mobiel abonnement van 8,- per maand. Mobiel internet heb ik nog geen behoefte aan gehad, dus dat houden we zo. Ook heb ik nog een vaste lijn, maar die had ik eigenlijk om twee redenen: 1) mijn moeder vindt mobiel bellen te duur 2) als mijn zoontje alleen thuis is kan hij iemand bellen in nood.
De eerste reden is al komen te vervallen doordat mijn moeder whatsapp heeft aangeschaft. De tweede reden ga ik vervangen door een prepaid telefoon voor m'n zoontje. Dan is hij altijd bereikbaar, zeker zo handig.

Internet
Als je internet gaat uitzoeken vliegen de bandbreedtewaardes je om de oren. Glasvezel kan tegenwoordig wel 500Mb/s halen. Maar het is dan wel jammer dat iedereen tegenwoordig WiFi gebruikt, dat niet sneller is dan 50Mb/s. Als je dus niet met heel veel mensen tegelijk bezig bent is dus niet je glasvezel, maar je eigen WiFi de zwakste schakel. Voor mijn is 50Mb/s dus snel genoeg.

Televisie
Tja...televisie. In mijn jeugd woonden we in het buitengebied, en konden we geen commerciele zenders aan. Daarna heb ik mijn studietijd geen televisie gehad. En daarna is het nooit in mijn systeem gekomen om dat ding ooit aan te zetten in de hoop dat er iets leuks op is. Als ik op het geklaag van mijn ooms en tantes op verjaardagen moet afgaan, is die hoop erg ijdel.


In het kort: dat ding gaat pakweg 30 keer per jaar aan, en meestal alleen voor uitgestelde programma's van de publieke omroep die ik ook via uitzendinggemist kan zien. Weg ermee dus.
En Netflix dan? Ik hoor veel mensen over hun Netflix verslaving, van de ene naar de andere serie. Het enige wat ik altijd vraag is: "komt mijn leven iets tekort omdat ik dat allemaal niet gezien heb?". Ik heb nog niemand gehoord die deze vraag positief beantwoordde, dus ik denk dat ik geen trauma's of midlifecrisis ga kweken doordat ik al die series mis.
Ik laat de beeldbuis wel aan de muur hangen voor DVD's, en er komt een Raspberrie pi bij met youtube, uitzendinggemist en/of Kodi.

Al met al ga ik van een 56,- per maand naar 26,- voor de eerste 6 maanden, en daarna 6 maanden voor 41,-. Daarna ga ik kijken of het me bevallen is.


Zie ook:
minder energie verbruiken 
minder verzekeren
2019 wordt een barebone jaar

maandag 17 juni 2019

Stoppen met m'n tweede baan?

Naast mijn "normale" IT baan van 32 uur per week werk ik al 3 jaar een dag per week op de basisschool van mijn zoontje. Op die school geef ik "wetenschapsles" aan hoogbegaafde kinderen. Op deze manier snijdt het mes aan heel veel kanten: ik heb meer afwisselend werk, ik kan het werk mooi combineren met het naar school brengen van m'n zoontje, en ik zie m'n zoontje meer. En ook niet onbelangrijk: m'n zoontje vindt het ontzettend leuk dat ik het doe! Daarnaast ken ik al zijn klasgenootjes en het reilen en zeilen op school goed.

Toen ik hier 3 jaar geleden mee begon was het een openbaring voor me. Ik zag weinig uitdaging in mijn IT baan, dus keek ik elke dag uit naar mijn lesdag. Al snel had ik plannen om fulltime freelance leraar te worden, maar durfde ik de stap niet te maken, omdat het nogal wat risico met zich meebrengt.

Ondertussen is er behoorlijk wat veranderd. Ik merk dat er een beetje de klad in komt. Ik verwacht van mezelf dat ik elke week de leerlingen met nieuwe spetterende proefjes verbaas. Dat zorgt er voor dat ik de hele week 's avonds aan het bedenken ben wat ik ga doen. En daarnaast werk ik nog steeds 32 uur in de IT. Inclusief voorbereiding ben ik dus meer dan 40 uur per week bezig. Dat lijkt niet echt te kloppen met de naam van dit blog. Het plan was toch om minder te gaan werken?
Van mijn IT baas mag ik niet minder dan 32 uur werken, dus daar vallen de vrije uren niet te halen. Trouwens, ondertussen ben ik daar van team veranderd, en is de baan veranderd van weinig uitdagend tot enorm interessant. Soms is het zelfs dat ik er tegenop zie om les te gaan geven, en dat ik weer verlang daar ontspannen hangen bij de koffieautomaat en geen schreeuwende kinderen om me heen.
 
Ik zou natuurlijk kunnen stoppen met mijn leraarsfunctie. Financieel zou ik het wel aankunnen. Mijn avonden zouden een heel stuk rustiger worden, en ik zou een dag vrij hebben om te doen wat ik wil. Die dag moet ik dan nog wel m'n zoontje naar school brengen en halen, maar voor de rest heb ik vrij. Voor mij zou het wel voelen alsof ik gefaald heb. Deze baan was mijn eerste stap weg van het loonslavenbestaan, dus het voelt als een stapje terug. Van de andere kant zou ik het wel met opgeheven hoofd kunnen doen, want voor zover ik weet is iedereen tevreden over mijn werk dat ik lever. En dat is misschien ook meteen het probleem: ik weet dat m'n zoontje het heel jammer zou vinden, en met hem meerdere kinderen.

Binnenkort maar eens met de leraren gaan babbelen of we mijn taken niet kunnen inrichten zodat het minder stress voor mij oplevert.

zie ook:
Hoe bevalt mijn bijbaan als leraar

woensdag 12 juni 2019

Nieuwe hypotheektool voor annuitaire en lineaire hypotheken

Het is me eindelijk gelukt om m'n spaarhypotheektool om te zetten in een annuitaire/lineaire hypotheektool.

Wat werkt er:
  • Je kunt aflossen, rente wijzigen, woz waarde aanpassen en inkorten
  • De tool toont ook een grafiek met het hypotheekverloop (met en zonder wijzigingen) en een grafiek van de maandelijkse kosten. Let op: de tool wordt best traag omdat de grafieken steeds ververst moeten worden. Bij veel wijzigingen kan je beter de grafieken verbergen.

Wat kan nog niet (er moet altijd nog iets te wensen over blijven):
  • de afbouw van wet Hillen is nog niet meegenomen
  • je kunt niet periodiek aflossen.

In het bovenste plaatje zie je mooi de wijziging als er wordt afgelost. De rentewijziging is nauwelijks zichtbaar in de grafiek, maar zodra de hypotheek wordt ingekort gaat de lijn extra hard omlaag.

Dezelfde dingen zie je terug in de maandelijkse kosten. De grijze lijnen zijn de aflossingen. Na 7 jaar wordt er ineens een heel bedrag afgelost. Na 15 jaar daalt de rente, dus wordt de aflossing iets hoger. Bij 19 jaar wordt de hypotheek ingekort, dus wordt de aflossing veel hoger.
De groene lijn zijn de netto kosten (aflossing+rente). Je ziet daar vergelijkbare dingen, alleen zie je rond 17 jaar dat de netto kosten iets omhoog gaan door het stijgen van de WOZ waarde.

hier is de link naar de tool

Doe er je voordeel mee, suggesties zijn welkom!

maandag 3 juni 2019

Annuitaire en lineaire hypotheektool

Hoewel mijn hypotheek nog steeds niet geregeld is (iets met het verlopen van taxaties en werkgeversverklaringen), kan ik wel alvast vooruit kijken naar mijn leven als bezitter van een annuitaire hypotheek.

Ik heb wel al eens ooit wat geschreven over annuitaire en linaire hypotheken, bijvoorbeeld over dat lineaire hypotheken zwaar worden overschat en dat er veel meer manieren zijn om je hypotheek te optimaliseren. Maar ik heb er nog nooit tooltjes voor gemaakt. Dus ben ik bezig om mijn  spaarhypotheektool om te bouwen tot annuitaire/lineaire hypotheektool.

Ik dacht dat ik dat in een hemelvaartweekend even in elkaar kon flanzen, maar de realiteit is toch iets weerbarstiger....

Dus het enige wat ik nu kan tonen is een sneak preview:


Ik hoop het volgende week af te hebben. Zijn er nog wensen/extra features?


Zie ook:
lineaire hypotheek wordt zwaar overschat

maandag 27 mei 2019

Insektenhotel

Ik wil meer biodiversiteit in m'n tuin krijgen, dus de volgende stap is om meer plekjes te maken war insekten kunnen schuilen overwinteren. M'n ex heeft een paar jaar geleden een insektenhotel gekocht bij een of andere ramsj-winkel:
Ik heb dit insektenhotel al een paar jaar in de gaten gehouden, maar ik heb er nog nooit een insekt bij in de buurt gezien. Wikipedia leert me dat er ongeveer alles mis is wat er mis aan kan zijn: de bamboestengels zijn aan twee kanten open, en dan willen veel beestjes er niet in nestelen. Een plank met gaten en wat dennenappels kunnen ze eigenlijk ook weinig. Wat dan wel? Boomstammetjes met verschillende gaten eringeboord en bamboe die aan een kan bij de knoop is doorgezaagd zodat hij daar dicht is.
Ik had nog een hoop brandhout liggen, en he is eigenlijk veel nuttiger als dit hout eerst nog dienst gaat doen als insektenhotel. Dus ben ik aan het boren geslagen:
Ik had ook nog een oud kistje, daar heb ik de hele boel ingepropt. Zo, dat is een stuk beter:

Het hotel staat nu naast de bramenstruik. Die trekt nu veel insekten aan, dus de combinatie lijkt prima. En wat denk je? De eerste dag zag ik al beestjes in de gaten kruipen! Ik ben benieuwd hoe het er in de winter uit gaat zien!

zie ook:
tuin: eten en gegeten worden